Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Zefyrinus

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
rel=nofollow

Zefyrinus (Latijn: Zephyrinus) was een Romeins burger door geboorte en was bisschop van Rome van ongeveer 198 tot 217. In de officiële pausenlijst van de Rooms-Katholieke Kerk wordt hij als vijftiende paus gerekend. Zijn naam betekent „westenwind” (Grieks/Latijn). Hij overleed op 20 december 217.

Zefyrinus werd na de dood van Victor I als zijn opvolger verkozen. Dadelijk na zijn aanstelling, benoemde hij Calixtus tot zijn adviseur. Calixtus had geruime tijd als dwangarbeider in de mijnen gewerkt, tot hij tijdens de ambtsperiode van Victor werd vrijgelaten.

Hij bestreed gnostische leringen, montanisme en modalisme. Veel van onze informatie over Zefyrinus is tot ons gekomen via zijn rivaal en criticus, Hippolytus van Rome. Deze stelt Zefyrinus voor als onopgeleid.[1] Men kan moeilijk stellen dat Hippolytus een objectief verslag gaf over Zefyrinus, maar het kan kloppen dat Zefyrinus geen hogere theologische studies had gevolgd maar zich in plaats daarvan op praktisch werk in de kerk had geconcentreerd. Hippolytus noemt hem ook corrupt, en steunend op de slechte raad van zijn adviseur Calixtus, en te laks om ketterij de bestrijden. Wanneer men hem met iets meer sympathie bekijkt, zou men hem kunnen beschrijven als een verzoenend bemiddelaar, die een ouderlijke houding had tegenver zijn ruziemakende kinderen, in plaats van partij te kiezen. Het theologisch conflict waarover Hippolytus Zefyrinus rekenschap vroeg, handelde over de kwesties van de Drie-eenheid en de Incarnatie: openbaarde één persoon van de Drie-eenheid zich als Jezus Christus of was God als eenheid volledig aanwezig in Jezus? Hoewel Hippolytus Zefyrinus en diens raadsman Calixtus van zwakheid beschuldigde tegenover het sabellianisme of patripassianistische monarchianisme, werd Noëtius van Smyrna die deze opvatting verspreidde, met instemming van Zefyrinus en Calixtus geëxcommuniceerd.

Een ander kritiekpunt van Hippolytus was dat Zefyrinus de gevallen christenen die zware overtredingen hadden begaan, te snel weer accepteerde.

In het spoor van de conflicten rond Noëtius van Smyrna laat Zefyrinus een van de eerste ex cathedra-uitspraken na: ’Ik ken één God, Jezus Christus, en naast hem geen andere, die geboren is of geleefd heeft’. Met deze dogmaformulering creëerde Zefyrinus een mogelijkheid voor verzoening tussen de modalistische patripassianen rond Kleomenes, die de leer van Noëtius van Smyrna aanhing, en de (volgens Calixtus) ditheïstische opvattingen van Hippolytus van Rome.

Het Liber Pontificalis schrijft de volgende twee beslissingen toe aan Zefyrinus:

  • De precedenten opvolgend die door zijn voorgangers Cornelius I en Lucius I werden geschapen in de novatianistische controversie, zou Zefyrinus hebben vastgelegd dat zondaars die voor zware zonden werden geëxcommuniceerd terug in de kerk konden worden opgenomen nadat zij een door de kerk voorgeschreven boete op zich hadden genomen.
  • Hij zou vastgelegd hebben dat de heilige communie enkel ontvangen mocht worden door hen die de leeftijd van veertien jaar hadden bereikt. Deze regel bleef in kracht tot paus Pius X (1903-1914) de leeftijdsdrempel verminderde tot zeven jaar, wat hij „de jaren des verstands” noemde.

Hij zou ook de ciborie (hostieschaal) en de ’kristalkelk’ hebben ingevoerd.

De meningen van de geschiedschrijvers over Zefyrinus’ grote daadkracht of het gebrek daaraan lopen wijd uiteen. Men is het wel eens dat zijn raadgever en latere opvolger Calixtus reeds tijdens de ambtsperiode van Zefyrinus een grote invloed had.

Zefyrinus wordt vereerd als heilige. Hij overleed op 20 december 217. Zijn feestdag is 26 augustus.

Weblinks

  • Werken in Migne’s Patrologia Latina

The Catholic Encyclopedia (1917)  (en) Pope St. Zephyrinus, in: Catholic Encyclopedia, New York, Robert Appleton Company, 1907-1912. (vertaal via: Vertaal via Google translate)


1px.pngWikimedia Commons  Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Zephyrinus op Wikimedia Commons.

Officiële Pausenlijst van de Katholieke Kerk
Flag of the Vatican City.png

Namen van de in het „Annuario Pontifico” als tegenpaus genoemde pausen staan cursief tussen haakjes.
PetrusLinusAnacletus IClemens IEvaristusAlexander ISixtus ITelesforusHyginusPius IAnicetusSoterEleutherusVictor IZefyrinusCalixtus I(Hippolytus)Urbanus IPontianusAnterusFabianusCornelius(Novatianus)Lucius IStefanus ISixtus IIDionysiusFelix IEutychianusCajusMarcellinusMarcellus IEusebiusMiltiadesSilvester IMarcusJulius ILiberius(Felix (II))Damasus I(Ursinus)SiriciusAnastasius IInnocentius IZosimusBonifatius I(Eulalius)Celestinus ISixtus IIILeo IHilariusSimpliciusFelix IIGelasius IAnastasius IISymmachus(Laurentius)HormisdasJohannes IFelix IIIBonifatius II(Dioscurus)Johannes IIAgapetus ISilveriusVigiliusPelagius IJohannes IIIBenedictus IPelagius IIGregorius ISabinianusBonifatius IIIBonifatius IVDeusdedit (Adeodatus I)Bonifatius VHonorius ISeverinusJohannes IVTheodorus IMartinus I(Eugenius I)Eugenius IVitalianusAdeodatus IIDonusAgathoLeo IIBenedictus IIJohannes VConon(Theodorus (II))(Paschalis (I))Sergius IJohannes VIJohannes VIISisinniusConstantinus IGregorius IIGregorius IIIZachariasStefanus (II)Stefanus II (III)Paulus I(Constantinus II)(Filippus)Stefanus III (IV)Hadrianus ILeo IIIStefanus IV (V)Paschalis IEugenius IIValentinusGregorius IV(Johannes (VIII))Sergius IILeo IVBenedictus III(Anastasius (III))Nicolaas IHadrianus IIJohannes VIIIMarinus IHadrianus IIIStefanus V (VI)FormosusBonifatius VIStefanus VI (VII)RomanusTheodorus IIJohannes IXBenedictus IVLeo V(Christoforus)(Sergius III)Sergius IIIAnastasius IIILandoJohannes XLeo VIStefanus VII (VIII)Johannes XILeo VIIStefanus VIII (IX)Marinus IIAgapetus IIJohannes XIILeo VIII(Benedictus V)Johannes XIIIBenedictus VI(Bonifatius VII)Benedictus VIIJohannes XIVJohannes XVGregorius V(Johannes XVI)Silvester IIJohannes XVIIJohannes XVIIISergius IVBenedictus VIII(Gregorius (VI))Johannes XIXBenedictus IXSilvester IIIBenedictus IXGregorius VIClemens IIBenedictus IXDamasus IILeo IXVictor IIStefanus IX(Benedictus X)Nicolaas IIAlexander II(Honorius II)Gregorius VII(Clemens (III))Victor IIIUrbanus IIPaschalis II(Theodoricus)(Albertus)(Silvester (IV))Gelasius II(Gregorius (VIII))Calixtus IIHonorius II(Celestinus (II))Innocentius II(Anacletus II)(Victor (IV) (Gregorius))Celestinus IILucius IIEugenius IIIAnastasius IVHadrianus IVAlexander III(Victor (IV) (Octavianus))(Paschalis (III))(Calixtus (III))(Innocentius (III))Lucius IIIUrbanus IIIGregorius VIIIClemens IIICelestinus IIIInnocentius IIIHonorius IIIGregorius IXCelestinus IVInnocentius IVAlexander IVUrbanus IVClemens IVGregorius XInnocentius VHadrianus VJohannes XXINicolaas IIIMartinus IVHonorius IVNicolaas IVCelestinus VBonifatius VIIIBenedictus XIClemens VJohannes XXII(Nicolaas (V))Benedictus XIIClemens VIInnocentius VIUrbanus VGregorius XIUrbanus VI(Clemens VII van Avignon)Bonifatius IX(Benedictus XIII van Avignon)Innocentius VIIGregorius XII(Alexander V)(Johannes (XXIII))Martinus V(Clemens VIII van Avignon)(Benedictus XIV van Avignon)Eugenius IV(Felix V)Nicolaas VCalixtus IIIPius IIPaulus IISixtus IVInnocentius VIIIAlexander VIPius IIIJulius IILeo XHadrianus VIClemens VIIPaulus IIIJulius IIIMarcellus IIPaulus IVPius IVPius VGregorius XIIISixtus VUrbanus VIIGregorius XIVInnocentius IXClemens VIIILeo XIPaulus VGregorius XVUrbanus VIIIInnocentius XAlexander VIIClemens IXClemens XInnocentius XIAlexander VIIIInnocentius XIIClemens XIInnocentius XIIIBenedictus XIIIClemens XIIBenedictus XIVClemens XIIIClemens XIVPius VIPius VIILeo XIIPius VIIIGregorius XVIPius IXLeo XIIIPius XBenedictus XVPius XIPius XIIJohannes XXIIIPaulus VIJohannes Paulus IJohannes Paulus IIBenedictus XVIFranciscus I

rel=nofollow