Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Fabianus

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
rel=nofollow

Fabianus, volgens één bron Flavius, (Rome, ? – Rome, 20 januari 250) was bisschop van Rome. Hij staat op de officiële pausenlijst van de Rooms-Katholieke Kerk als twintigste paus. Zijn naam komt uit het Latijn en betekent: „uit het geslacht der Fabiërs”.

Verkiezing

Eusebius van Caesarea en Cyprianus van Carthago beschrijven[1] dat toen de christelijke gemeente, na de marteldood van Anterus op 3 januari 236, vergaderde om een nieuwe bisschop te kiezen, niemand eraan dacht om Fabianus te kiezen, maar toen een duif neerstreek op het hoofd van Fabianus, waren de aanwezigen erg onder de indruk, omdat ze werden herinnerd aan het symbool van de heilige Geest uit de evangelieën. Hoewel hij een leek en geen inwoner van Rome was, verkoos men hem op 10 januari 236 tot opvolger van Anterus.

Fabianus werd vervolgens tot diaken gewijd en daarna tot bisschop. (De wijding tot diaken werd als noodzakelijke stap gezien voor de wijding tot bisschop.)

Daden

Zijn ambtsperiode werd gekenmerkt door organisatie en uitbreiding. Door onenigheid tussen de kandidaat-opvolgers van keizer Maximinus I Thrax waren er enige tijd geen christenvervolgingen. In navolging van Anterus, die had aangespoord om de documenten over de martelaren te verzamelen, stelde Fabianus een aantal mannen aan om de daden van de martelaren op te tekenen. Hij liet de lichamen van Hippolytus en Pontianus van Sardinië naar de Catacomben van Sint-Calixtus in Rome brengen, waaruit zijn invloed op de justitie blijkt: lichamen van ballingen mochten niet naar Rome worden gebracht zonder de toelating van de keizer. Het verhaal dat hij keizer Filips en zijn zoon gedoopt hebben, is waarschijnlijk slechts legende.

Voor geloofskwesties hield hij contact met Origenes, de grote kerkleraar uit het oosten. Volgens het Liber Pontificalis deelde hij Rome in in zeven dekenijen met zeven diakens en 46 presbyters. Dit werd de vroege basis van de latere kardinaalstitelkerken, zoals die vandaag bestaan.

Ook zou hij verschillende gemeenten in Gallië hebben opgericht en wordt daarom gezien als diegene die de Galliërs bekeerde. Hij zou met dat doel zeven bisschoppen vanuit Rome op weg hebben gestuurd.

Deze zending, die echter pas na zijn dood plaatsvond, legde de basis voor het latere hiërarchische stelsel van de kerk.

Vervolging

In 249 begonnen de dingen te veranderen voor de christelijke gemeenschap. Keizer Filips werd in de omgeving van Verona gedood door de legers van rivaliserende Trajanus Decius. Toen Decius aan de macht kwam, deed hij pogingen het Romeinse rijk intern te versterken wegens de dreigende invallen van de ’barbaren’. Voor keizer Decius hield dit ook in, de oude Romeinse religie te versterken. Hij riep een edict uit, volgens hetwelk elk gezin plechtig en in het openbaar, door middel van een offer, zijn toewijding aan de heidense goden kon tonen. Iedereen die hieraan voldeed, kreeg een certificaat waaruit zijn trouw aan de oude religie bleek en waardoor het Romeins burgerschap werd bevestigd. De weigeraars werden als staatsvijanden vogelvrij verklaard.

Sommige christenen spaarden hun leven door hun geloof te verloochenen. Zij werden als lapsi, gevallenen, beschouwd. Anderen zochten gaten in de wet om aan de offerplicht te ontkomen. Nog anderen kozen het martelaarschap. De traditie dat Fabianus op 20 januari 250 in gevangenschap stierf tijdens de christenvervolging onder keizer Decius, is als historisch feit erkend.

Hij werd bijgezet in de Calixtuscatacombe. Zijn Griekse grafinscriptie werd in 1850 ontdekt door archeoloog Giovanni Battista De Rossi. In 1915 werd een sarcofaag met de naam Fabianus ontdekt in de kerk van Sint Sebastiaan in de catacomben. Mogelijk werden zijn overblijfselen daar later heen gebracht.

Heilig verklaard

Hij werd heilig verklaard en wordt als martelaar vereerd. In de Katholieke Kerk wordt hij herdacht op 20 januari; in de Orthodoxe Kerk op 5 augustus.

Fabianius werd de patroonheilige van de pottenbakkers en tingieters.

In de kunst wordt hij voorgesteld met als attributen een pauselijk kruis, een zwaard en een duif.

Weblinks

The Catholic Encyclopedia (1917)  (en) Pope St. Fabian, in: Catholic Encyclopedia, New York, Robert Appleton Company, 1907-1912. (vertaal via: Vertaal via Google translate)


Verwijzingen

  1. º Eusebius, Historia Ecclesiastica, VI, 29.
    Cyprianus van Carthago, brief 55.
Officiële Pausenlijst van de Katholieke Kerk
Flag of the Vatican City.png

Namen van de in het „Annuario Pontifico” als tegenpaus genoemde pausen staan cursief tussen haakjes.
PetrusLinusAnacletus IClemens IEvaristusAlexander ISixtus ITelesforusHyginusPius IAnicetusSoterEleutherusVictor IZefyrinusCalixtus I(Hippolytus)Urbanus IPontianusAnterusFabianusCornelius(Novatianus)Lucius IStefanus ISixtus IIDionysiusFelix IEutychianusCajusMarcellinusMarcellus IEusebiusMiltiadesSilvester IMarcusJulius ILiberius(Felix (II))Damasus I(Ursinus)SiriciusAnastasius IInnocentius IZosimusBonifatius I(Eulalius)Celestinus ISixtus IIILeo IHilariusSimpliciusFelix IIGelasius IAnastasius IISymmachus(Laurentius)HormisdasJohannes IFelix IIIBonifatius II(Dioscurus)Johannes IIAgapetus ISilveriusVigiliusPelagius IJohannes IIIBenedictus IPelagius IIGregorius ISabinianusBonifatius IIIBonifatius IVDeusdedit (Adeodatus I)Bonifatius VHonorius ISeverinusJohannes IVTheodorus IMartinus I(Eugenius I)Eugenius IVitalianusAdeodatus IIDonusAgathoLeo IIBenedictus IIJohannes VConon(Theodorus (II))(Paschalis (I))Sergius IJohannes VIJohannes VIISisinniusConstantinus IGregorius IIGregorius IIIZachariasStefanus (II)Stefanus II (III)Paulus I(Constantinus II)(Filippus)Stefanus III (IV)Hadrianus ILeo IIIStefanus IV (V)Paschalis IEugenius IIValentinusGregorius IV(Johannes (VIII))Sergius IILeo IVBenedictus III(Anastasius (III))Nicolaas IHadrianus IIJohannes VIIIMarinus IHadrianus IIIStefanus V (VI)FormosusBonifatius VIStefanus VI (VII)RomanusTheodorus IIJohannes IXBenedictus IVLeo V(Christoforus)(Sergius III)Sergius IIIAnastasius IIILandoJohannes XLeo VIStefanus VII (VIII)Johannes XILeo VIIStefanus VIII (IX)Marinus IIAgapetus IIJohannes XIILeo VIII(Benedictus V)Johannes XIIIBenedictus VI(Bonifatius VII)Benedictus VIIJohannes XIVJohannes XVGregorius V(Johannes XVI)Silvester IIJohannes XVIIJohannes XVIIISergius IVBenedictus VIII(Gregorius (VI))Johannes XIXBenedictus IXSilvester IIIBenedictus IXGregorius VIClemens IIBenedictus IXDamasus IILeo IXVictor IIStefanus IX(Benedictus X)Nicolaas IIAlexander II(Honorius II)Gregorius VII(Clemens (III))Victor IIIUrbanus IIPaschalis II(Theodoricus)(Albertus)(Silvester (IV))Gelasius II(Gregorius (VIII))Calixtus IIHonorius II(Celestinus (II))Innocentius II(Anacletus II)(Victor (IV) (Gregorius))Celestinus IILucius IIEugenius IIIAnastasius IVHadrianus IVAlexander III(Victor (IV) (Octavianus))(Paschalis (III))(Calixtus (III))(Innocentius (III))Lucius IIIUrbanus IIIGregorius VIIIClemens IIICelestinus IIIInnocentius IIIHonorius IIIGregorius IXCelestinus IVInnocentius IVAlexander IVUrbanus IVClemens IVGregorius XInnocentius VHadrianus VJohannes XXINicolaas IIIMartinus IVHonorius IVNicolaas IVCelestinus VBonifatius VIIIBenedictus XIClemens VJohannes XXII(Nicolaas (V))Benedictus XIIClemens VIInnocentius VIUrbanus VGregorius XIUrbanus VI(Clemens VII van Avignon)Bonifatius IX(Benedictus XIII van Avignon)Innocentius VIIGregorius XII(Alexander V)(Johannes (XXIII))Martinus V(Clemens VIII van Avignon)(Benedictus XIV van Avignon)Eugenius IV(Felix V)Nicolaas VCalixtus IIIPius IIPaulus IISixtus IVInnocentius VIIIAlexander VIPius IIIJulius IILeo XHadrianus VIClemens VIIPaulus IIIJulius IIIMarcellus IIPaulus IVPius IVPius VGregorius XIIISixtus VUrbanus VIIGregorius XIVInnocentius IXClemens VIIILeo XIPaulus VGregorius XVUrbanus VIIIInnocentius XAlexander VIIClemens IXClemens XInnocentius XIAlexander VIIIInnocentius XIIClemens XIInnocentius XIIIBenedictus XIIIClemens XIIBenedictus XIVClemens XIIIClemens XIVPius VIPius VIILeo XIIPius VIIIGregorius XVIPius IXLeo XIIIPius XBenedictus XVPius XIPius XIIJohannes XXIIIPaulus VIJohannes Paulus IJohannes Paulus IIBenedictus XVIFranciscus I

rel=nofollow

1px.pngWikimedia Commons  Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Fabianus op Wikimedia Commons.