Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Facebook

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
rel=nofollow

Facebook is een sociaalnetwerksite voor onder anderen scholieren, studenten en werknemers. Sinds mei 2008 bestaat er een Nederlandstalige versie. In december 2008 groeide de site met 600.000 nieuwe aanmeldingen per dag.[1] In april 2009 had Facebook meer dan 200 miljoen actieve gebruikers, vijf maanden later waren dat er 50 miljoen meer.[2] In juli 2010 bediende Facebook al een half miljard gebruikers, circa 7% van het aantal aardbewoners.[3]Anno 2012 heeft Facebook ongeveer 955 miljoen gebruikers.[4]

Geschiedenis

Ontstaan

Facebook bestaat sinds 4 februari 2004 (toen nog ’The facebook’). Mark Zuckerberg is de oprichter en algemeen directeur. Het hoofdkantoor bevindt zich in Palo Alto, Californië.

In eerste instantie konden alleen studenten van Harvard College lid worden. Later werd dit uitgebreid tot de gehele Harvard-universiteit en enkele andere universiteiten. Weer later werden studenten van alle universiteiten toegelaten. In september 2006 werd Facebook geheel openbaar, waarna (vanaf 13 jaar en ouder) iedereen zich kon registreren.

Er was in 2006 sprake van een overname door Yahoo voor een bedrag rond een miljard dollar. De verkoop was mondeling overeengekomen, maar toen Yahoo haar bod verlaagde naar 800 miljoen sloeg de toen 23-jarige Mark Zuckerberg het bod af. Ook nadat Yahoo haar oorspronkelijke bod van een miljard weer op tafel legde weigerde Zuckerberg te verkopen.[5] In 2007 maakten Google en Microsoft bekend te azen op een belang in het bedrijf. Op 25 oktober 2007 werd bekend dat Microsoft voor 240 miljoen dollar een belang heeft genomen van 1,6 procent in Facebook.[6] De waarde van Facebook zelf werd hierdoor geschat op 15 miljard dollar. In 2010 stond de toen 26-jarige Mark Zuckerberg op nummer 35 van de Forbeslijst van rijkste mensen ter wereld, met een vermogen van 6,9 miljard dollar.[7]

Facebook was een van de eerste virtuele gemeenschappen die een publieke web-API aanbood, een manier voor derden om gebruik te maken van de data van Facebook in een eigen (web)applicatie. Dit was een groot succes, wat tot uiting kwam in populaire Facebook-applicaties als Scrabble, Schaken, Poker, Frontierville, FarmVille en Pet Society. De meeste van deze applicaties worden uitgegeven door Zynga en Playfish. Veel andere virtuele gemeenschappen, waaronder het Nederlandse Hyves, hebben inmiddels ook dergelijke API’s gelanceerd of zijn van plan dit te doen. Enige standaardisatie in dergelijke API’s wordt gebracht door het OpenSocial-initiatief van Google. Onder meer Googles eigen Orkut zal haar API’s via die manier toegankelijk maken, maar ook concurrenten als Friendster, hi5, Netlog en MySpace zullen dat gaan doen.

Facebook is sinds mei 2008 in het Nederlands te raadplegen. Spaans, Duits en Frans waren de eerste talen waarin Facebook werd vertaald.

In de Noord-Afrikaanse revoluties van 2011 in Egypte en Tunesië was naast Twitter Facebook een belangrijk middel waarmee de opstandelingen met elkaar en de buitenwereld communiceerden. De opstandelingen (veelal studenten) noemden zich in de media meermaals „de kinderen van Facebook”.

Groei

Het aantal Facebook-leden is enorm toegenomen sinds 2007, sindsdien is het aantal actieve gebruikers zeer sterk blijven groeien.[2]

Datum Aantal actieve gebruikers
december 2004 1 miljoen
december 2005 5,5 miljoen
december 2006 12 miljoen
april 2007 20 miljoen
oktober 2007 50 miljoen
augustus 2008 100 miljoen
januari 2009 150 miljoen
februari 2009 175 miljoen
april 2009 200 miljoen
juli 2009 250 miljoen
september 2009 300 miljoen
december 2009 350 miljoen
februari 2010 400 miljoen
juli 2010 500 miljoen
december 2010 600 miljoen
januari 2011 650 miljoen
februari 2011 680 miljoen[8]
april 2011 700 miljoen
juli 2011 750 miljoen
januari 2012 900 miljoen

In Nederland is Hyves de marktleider voor sociaalnetwerksites bij jongeren. Netlog was dit in België tot eind 2009.

Talen

Facebook is beschikbaar in Afrikaans, Albanees, Arabisch, Armeens, Azerbeidjaans, Baskisch, Bengaals, Bosnisch, Bulgaars, Catalaans, Chinees (Traditioneel en Vereenvoudigd), Deens, Duits, Engels (Verenigd Koninkrijk, Verenigde Staten, piratenversie en programmeurversie), Esperanto, Ests, Faröers, Filipijns, Fins, Frans (Canada en Frankrijk), Fries, Galicisch, Georgisch, Grieks, Hebreeuws, Hindi, Hongaars, Iers, Indonesisch, Italiaans, Japans, Koerdisch, Koreaans, Kroatisch, Latijn, Lets, Litouws, Macedonisch, Malayalam, Maleis, Nederlands, Nepalees, Noors (Bokmål en Nynorsk), Oekraïens, Pasjtoe, Perzisch, Pools, Portugees (Brazilië en Portugal), Punjabi, Roemeens, Russisch, Servisch, Sloveens, Slowaaks, Spaans (Amerika en Spanje), Swahili, Tamil, Telugu, Thai, Turks, Tsjechisch, Vietnamees, Wels, Wit-Russisch en Zweeds.

Advertentieprogramma Beacon

Begin november 2007 introduceerde Facebook een nieuw onderdeel genaamd Beacon. Het is een advertentieprogramma waarmee advertenties worden getoond op basis van voorkeuren en gedrag van gebruikers en vrienden.[9] Na een paar weken ontstond er commotie bij de gebruikers van Facebook wegens het schenden van de privacy van de gebruikers door deze Beacon-applicatie. De nieuwe toepassing zorgde ervoor dat het aankoopgedrag van de gebruikers bij tientallen andere onlinewinkels aan hun vrienden werd getoond. Dit gebeurde zonder duidelijke aankondiging of toestemming.[10] De onlinegemeenschap stond op zijn achterste benen en startte een online protestactie. Na een korte week van protesten van gebruikers en een petitie van ruim 50.000 gebruikers heeft Facebook eind november het advertentieprogramma Beacon gewijzigd en gebruiksvriendelijker gemaakt.[11]

Facebook Timeline

Op 22 september 2011 kondigde Facebook de nieuwe functionaliteit "Facebook Timeline" aan.[12] Facebook Timeline is een chronologisch overzicht van activiteiten van een gebruiker op een visuele manier. Op deze manier creëert Facebook een overzicht van het digitale leven van een gebruiker op Facebook, naast de realtime en de belangrijkste meldingen. De functionaliteit werd als optionele functie beschikbaar in december 2011. In december 2011 werden alle officiële Facebook-apps voor mobiele telefoons voorzien van Timeline.[13]

Beursgang

Over de beursgang van het bedrijf Facebook is lang gespeculeerd. Door de groei van het bedrijf en de hoge jaarlijkse winst wordt het bedrijf eind 2011 gewaardeerd op bedrag in de richting van 100 miljard dollar. In november 2011 werd bekend dat het door beleggers gewilde bedrijf waarschijnlijk tussen april en juni 2012 naar de beurs zal gaan, zonder gebruik te maken van de diensten van zakenbanken.[14] De beursgang is een van de grootste ooit en staat op de zesde plaats van grootte. Op 18 mei 2012 ging Facebook daadwerkelijk naar de beurs. De eerste dag sloot het aandeel fractioneel hoger in plaats van de verwachte grote stijging op de eerste dag.[15] De handelsdag erna zakte de koers fors onder de uitgifteprijs,[16] waarmee twijfels over de waardering van het bedrijf sterker werden. Deze dalende trend zet door nadat Capstone bekendmaakte dat in de Verenigde Staten en diverse West-Europese landen het gebruik met 1,1 procent is teruggelopen.[17] Op drie maanden tijd daalden de aandelen tot de helft van de openingswaarde.[18][19]

In de media

  • De Amerikaanse schrijver Ben Mezrich bracht in juli 2009 een boek uit over Mark Zuckerberg en de oprichting van Facebook, getiteld The Accidental Billionaires: The Founding of Facebook, A Tale of Sex, Money, Genius, and Betrayal.
  • The Social Network is een film uit 2010, gebaseerd op het boek van Ben Mezrich, en geregisseerd door David Fincher.
  • Een rechtenstudent uit Oostenrijk verzocht Facebook een overzicht van de gegevens die Facebook over hem had opgeslagen over een periode van drie jaar na het oprichten van zijn profiel. Tot zijn verrassing zond Facebook hem een CD-rom met 1222 pagina's met alle berichten die hij ooit had geschreven waaronder ook chatberichten met daarin vertrouwelijke gegevens van zijn vrienden. Daarnaast waren daar ook gegevens bij waarvan hij zeker was dat hij die zelf reeds verwijderd had. [20]
  • Op 14 januari 2012 werd een moord gepleegd op de 15-jarige Joyce (Winsie) Hau in Arnhem, wat later bekend werd als de Facebookmoord.
  • Op 21 september 2012 kwam het Nederlandse dorp Haren wereldwijd in het nieuws door Project X Haren: Een 'sweet 16'-feest dat per ongeluk via Facebook tienduizenden aanmeldingen kreeg en voor een enorme toeloop vanuit heel Nederland zorgde. De burgemeester had hierdoor een noodverordening afgegeven. Niettemin vonden er op grote schaal vernielingen en plunderingen plaats.
  • 2018: Cambridge Analytica-schandaal: Europese data van burgers die buiten de EU verblijven werden naar servers buiten Europa verplaatst. Dat is bij wet verboden.


Zuckerberg "verontschuldigd" zich in het Europees Parlement

Op 22 mei 2018 kwam Facebook-baas Mark Zuckerberg (met kostuum) zich in het Europees Parlement verantwoorden voor het misbruiken van gebruikersdata, nepnieuws en buitenlandse beïnvloeding van verkiezingen. [21] De Europese Parlementsleden reageerden overwegend negatief op het 'voorbereide toneelstuk' van Zuckerberg. Guy Verhofstadt: "U moet uzelf afvragen hoe u later herinnerd zult worden. Wordt dat als een van de drie grote namen op het gebied van internet, zoals Bill Gates en Steve Jobs, of als maker van een digitaal monster?[22]

„This brave new world of Mr #Zuckerberg in which tens of thousands of #Facebook employees decide what is fake news and what is not, scares me. This is a public task for the public authorities.”
Guy Verhofstadt[23]

„Today's pre-cooked format was inappropriate & ensured #Zuckerberg could avoid our questions. I trust that written answers from Facebook will be forthcoming. If these are not accurately answered in detail, the EU competition authorities must be activated & legislation sharpened.”
Guy Verhofstadt[24]

Zie ook

  • RockMelt, een webbrowser met diepe Facebook-integratie

q355 op Wikidata  Intertaalkoppelingen via Wikidata (via reasonator)

rel=nofollow

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

  1. º Facebook gaat langzaam door het dak, dutchcowboys.nl, 19 december 2008
  2. 2,0 2,1 Newsroom.fb.com
  3. º Facebook to hit 500 million users, but meteoric rise has come with growing pains, Washington Post, 19 juli 2010
  4. º Facebook staat op het punt de 1 miljard gebruikers aan te tikken
  5. º (en) How Mark Zuckerberg Turned Facebook Into the Web’s Hottest Platform. Fred Vogelstein in: Wired, 9 juni 2007.
  6. º Microsoft koopt klein stukje Facebook. Nu.nl. 25 oktober 2007
  7. º Forbes 400: The Richest People in America. Versie september 2010
  8. º Het Laatste Nieuws, 28 december 2010, Facebook krijgt elke dag 700.000 nieuwe profielen bij, hln.be
  9. º Introductie Beacon, nu.nl
  10. º Facebook-gebruikers bezorgd over privacy, planet.nl
  11. º Facebook wijzigt werking Beacon, nu.nl
  12. º (en) Timeline aangekondigd
  13. º (nl) Facebook Timeline ook mobiel
  14. º (en) Facebook Targets Huge IPO, Wallstreet Journal, 30 november 2011
  15. º (en) Facebook IPO loses steam at the end, Marketwatch, 18 mei 2012
  16. º Facebook shares fall below IPO price on second day, marketwatch.com, 20 mei 2012
  17. º Facebookleden vertrekken in Europa en VS (en) Telegraph, VK, bezocht 19-7-2012
  18. º Dries De Smet, Facebook krijgt klappen, in: De Standaard, 28 juli 2012.
  19. º Express.be, 2 augustus 2012, Facebook, nu 2 voor de prijs van 1!
  20. º Dit bericht werd origineel in Der Tagesspiegel gepubliceerd. Geciteerd uit: Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania, Ontwaakt!, oktober 2012, (g12/10) Watch Tower Bible and Tract Society of New York, Inc. Blik op de wereld,, p. 29
  21. º Verhofstadt tegen Zuckerberg: 'Wil u herinnerd worden als de man die onze democratie kapotmaakte?'
  22. º Excuses Zuckerberg in Europees Parlement: 'Niemand wil nepnieuws', AD
  23. º Tweet
  24. º Tweet

Externe links