Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.
- Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
- Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.
Atomium
Atomium | ||
Locatie | Brussel, België | |
Coördinaten | 50°53′N 4°20′E | |
Oorspronkelijke functie | Expo 58 | |
Bouw gereed | 1958 | |
Opening | 1958 | |
Verbouwing | maart 2004 | |
Hoogte tot top | 102 | |
Monumentstatus | Ja | |
Architect | Andre en Jean Polak | |
Constructeur | André Waterkeyn | |
Detailkaart | ||
Het Atomium is gebouwd in het kader van de Brusselse Wereldtentoonstelling in 1958, de zogenaamde Expo 58. Het stelt één elementaire cel zuiver ijzer voor. Het Atomium wordt door vele als het meest Belgische monument gezien.
Het Atomium heeft de kubisch ruimtelijk gecentreerde structuur, zoals zuiver ijzer bij kamertemperatuur en onder atmosferische druk zou hebben. Bij de bouw werd besloten dat de bollen niet van staal, maar van aluminium moesten worden gemaakt. Het is niet precies bekend waarom dit besluit werd genomen, maar waarschijnlijk was de reden dat aluminium aanmerkelijk beter bestand was tegen corrosie dan staal. Het gebouw zou volgens het oorspronkelijke plan niet langer dan zes maanden blijven staan. Aan het eind van de wereldtentoonstelling werd echter besloten om het gebouw, dat inmiddels erg populair en bekend was geworden, toch maar te laten staan.
Opbouw van het Atomium
Het Atomium is een stalen constructie die bestaat uit negen bollen met elk een diameter van 18 meter, die allemaal precies 29 meter van elkaar afstaan, en samen de kubisch ruimtelijk gecentreerde kristalstructuur van ijzer uitbeelden, 165 miljard maal vergroot. Het gebouw, dat ontworpen is door architect André Waterkeyn, is, sinds de restauratie, bekleed met roestvrij staal (oorspronkelijk aluminium). De aluminium constructie woog destijds in lege staat 2.500 ton. De 9 bollen symboliseerden ook de toenmalige 9 provincies van België.
Hoogte
De totale hoogte van het monument, de diagonaal van de kubus, is 102,705 meter. Het grondvlak is een zeshoek met een diagonaal van 94 meter. De negen bollen, die een diameter van 18 meter hebben, bestaan elk uit 48 driehoekige platen van 1 mm dik. Voor de restauratie waren er 720 platen per bol.
Verbinding
De bollen zijn met elkaar verbonden door middel van roltrappen en gewone trappen. De drie buitenste hoge bollen hebben geen verticale dragers en zijn om veiligheidsredenen gesloten voor het publiek.
Er zijn 5 bollen toegankelijk: Het is mogelijk om met de lift naar de bovenste bol te gaan, waar een restaurant is gevestigd en men uitzicht heeft over de stad. Met de roltrappen en gewone trappen bereikt men:
- de basisbol, waarin permanent Expo 58: de tentoonstelling en een terugblik naar de jaren '50 is te zien;
- de tentoonstellingsbol met tijdelijke tentoonstellingen;
- de centrale bol, waar een snackbar is ondergebracht;
- de kinderbol, deze is niet algemeen toegankelijk voor het publiek, enkel voor schoolgroepen die er in kunnen overnachten.
Recente ontwikkelingen
Van 2004 tot 2006 onderging het monument een twee jaar durende opknapbeurt. Het Atomium was gedurende die tijd afgesloten voor het publiek. Er werd onder meer aluminium bekleding vervangen door een speciaal type roestvast staal (inox). Dit type staal komt zowel in de kubisch ruimtelijk gecentreerde als de kubisch vlakgecentreerde variant voor. De renovatie kostte 26 miljoen euro. Brussel en de vzw Atomium betaalden een derde van de kosten, de Belgische belastingbetaler financierde de overige tweederde.[1]
Op woensdag 21 december 2005 werd de nieuwe buitenverlichting van het Atomium getest. Oorspronkelijk was het Atomium ook al verlicht, maar de lampjes waren al snel kapot. Men gaat ervan uit dat de huidige verlichting omstreeks 150 jaar meegaat. De meridianen van elke bol zijn afgedekt met rechthoekige roestvrije staalplaten, waarin ledverlichting is geïntegreerd. De ledtoepassing verlicht de bollen, kan de lichten ook laten knipperen en kan de lichten op een meridiaan na elkaar laten knipperen, waardoor het traject van een elektron rond zijn kern wordt gesymboliseerd. Op dinsdag 14 februari 2006 werd het Atomium officieel heropend door Prins Filip en op zaterdag 18 februari 2006 ging het opnieuw open voor het publiek. Ter gelegenheid van de heropening is een munt van 2 euro met het jaartal 2006 uitgegeven.
Omdat het in 2008 50 jaar geleden is dat Expo 58 werd geopend, plaatste men op 11 april 2008 met behulp van een helikopter en paracommando's een Belgische driekleur van 15 vierkante meter op de bovenste bol, net zoals in 1958.
Enkele gegevens
- Elke bol, die een "sphere" wordt genoemd, heeft een oppervlakte van 1082 m² en elk niveau heeft een oppervlakte van 240 m² (er zijn steeds twee niveaus per sphere). De bovenste bol heeft drie niveaus.
- De lift heeft een snelheid van 5 meter per seconde.
- Er zijn 20 "verbindingsbuizen" tussen de bollen. Een verbindingsbuis heeft een diameter van 3,3 m en een lengte van 29 m of 23 m.
- De "bipode" is de ondersteuning voor de onderste bollen. Deze heeft een hoogte van 35 m en telt 200 treden.
- Enkele bollen kregen een naam. Zo werd de centrale bol naar André Waterkeyn genoemd. Een zijdelingse en de onderste bol werden respectievelijk naar de Nobelprijswinnaars Ilya Prigogine en François Englert genoemd. Een andere zijdelingse bol is de Kinderbol.[2][3][4]
Auteursrecht
![](/w/images/thumb/4/45/Atomium_010-censored.png/300px-Atomium_010-censored.png)
De erfgenamen van ontwerper André Waterkeyn hebben het auteursrecht op alle afbeeldingen van het Atomium. Om die reden, en omdat België géén panoramavrijheid kent, mogen er geen foto's van het Atomium geplaatst worden op websites, tenzij voor persoonlijk, niet-commercieel gebruik, in beperkte resolutie. Volgens de huidige regelgeving zal pas in 2076, 70 jaar na de dood van Waterkeyn, het auteursrecht verlopen. Voor de viering van 50 jaar Expo 58, in 2008, werden er tijdelijk geen auteursrechten geïnd op amateurfoto's, die werden gebruikt voor de aankondiging van een tentoonstelling of evenement rond de viering.
Evenementen in de buurt van het Atomium
Met het atomium op de achtergrond organiseren enkele verenigingen evenementen rond het Atomium:
- Stars of Europe
- Brosella
- Bruksellive
Trivia
- In januari 2013 werd het door CNN uitgeroepen als bizarste gebouw van Europa.[5]
Externe links
- Website van het Atomium
- Beschrijving en uitvoering van het Atomium door zijn schepper A. Waterkeyn
- Webcam Atomium
- Atomium : virtueel bezoek
Bronnen
Referenties
|
Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Atomium op Wikimedia Commons.