Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Terts (muziek)

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Nootje.pngDit artikel valt onder beheer van Dorp:Luisterrijk. Nootje.png

Een terts is een interval en meet de afstand van drie diatonische stappen tussen twee tonen in de muziek. Samen met hun omkeringen, de sexten, zijn de tertsen de meest voorkomende intervallen in de klassieke muziek, tezamen vormen zij de ruggegraat van functionele harmonie. Vanwege het historisch steeds veelvuldiger voorkomen van tertsen en sexten na circa 1350 is de stemming van de intervallen in de geschiedenis meermaals aangepast, om al deze harmonieën welluidender te maken.

We onderscheiden:

  • de grote terts; twee hele toonafstanden, afgekort aangeduid met M3 (het basisinterval van majeur)
  • de kleine terts; een hele en een halve toonafstand, afgekort aangeduid met m3 (het basisinterval van mineur)
  • de verminderde terts; twee halve toonstafstanden (aanmerkelijk zeldzamer dan zijn omkering, de overmatige sext)
  • de overmatige terts; twee en een halve toonafstanden (zeer uitzonderlijk, omdat het enharmonisch identiek is aan de reine kwart)

Voorbeelden: het interval tussen C en E noemen we een grote terts, tussen C en Eb een kleine terts, tussen C# en Eb een verminderde terts, tussen C en E# een overmatige terts.

Reine Tertsen

Bij een reine stemming is de frequentie van de reine grote terts 5/4e van de grondtoon en komt overeen met 386,31 cents.

De reine kleine terts is 6/5e van de grondtoon en komt overeen met 315,64 cents.

Dus de reine grote terts van A (440 Hz) is 550 Hz en de reine kleine terts is 528 Hz. Deze berekening gaat niet op voor de gelijkzwevende stemming, die tegenwoordig het gebruikelijkst is in de Westerse muziek.

Septimale kleine terts

De septimale kleine terts is de toon die precies 7/6 keer zo hoog is als de grondtoon.

Zie ook