Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Prikkeldraad

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Oud (roestig) en nieuw (verzinkt) prikkeldraad.

Prikkeldraad oftewel puntdraad oftewel rasterdraad is een dubbele, in elkaar gedraaide metalen draad voorzien van (3 of 4 keer) kort eromheen gedraaide spiralen metaaldraad met 2 of 4 scherpe punten (uiteinden). Prikkeldraad biedt een snelle en goedkope methode om een gebied af te zetten zodat wild of vee niet kan passeren. De uitvinding van het prikkeldraad in 1873 door de Amerikaan Joseph F. Glidden, die er op 27 oktober van dat jaar patent op aanvroeg (en er uiteindelijk vijf patenten op kreeg), was een van de doorbraken die de intensieve veeteelt in de Verenigde Staten mogelijk maakte. De uitvinding was mogelijk geïnspireerd op de Osagedoorn, een doornige struik of boom uit het prairiegebied, die voordien vaak gebruikt werd om voor het vee ondoordringbare heggen aan te leggen. Deze heggen konden echter niet verplaatst worden, in tegenstelling tot die van prikkeldraad.

Agrarisch gebruik

Tegenwoordig wordt het prikkeldraad in de landbouw vaak als schrikdraad gebruikt door het aan isolators te bevestigen en er hoogspanning (maximale topspanning: 13.000 volt, Voeding: batterij 9 volt of accu 12 volt) op te zetten. Hierdoor wordt het vee in de weide gehouden. Voor passage door mensen kan een speciaal handvat met trekveer en haak worden gebruikt of een stuk tuinslang om het prikkeldraad, zodat verwonding en elektrische schok wordt voorkomen.

In april 2009 wordt gepleit voor een verbod op het gebruik van prikkeldraad rond paardenweides, omdat deze dieren vaak schrikachtig reageren op rumoer en soms elkaar door de afrastering heen drukken, met levensbedreigende verwondingen als gevolg.

Militair gebruik

Prikkeldraad wordt ook veel gebruikt in het beschermen van militaire installaties. Het wordt dan opgerold en als een harmonica uiteen getrokken.

Andere vormen zijn rollen met een stalen band met een scherp gekartelde, opzij gebogen zijkant en een variant met scheermesjes op de draad. Dit wordt soms ook wel "scheermesdraad" of "scheermesprikkeldraad" genoemd en is bedoeld om mensen tegen te houden.

In de Eerste Wereldoorlog werd prikkeldraad voor het eerst op grote schaal gebruikt, vooral bij de loopgraven aan het westelijk front. Het vormde een belangrijke oorzaak van het grote aantal gewonden in deze oorlog.

Prikkeldraad en tatoeages

Hoewel prikkeldraad bedoeld is ter afschrikking is het steeds vaker te zien in tatoeages, veelal op een bovenarm of een enkel, dus ter vervraaiing van iemands eigen lichaam. Dit was lange tijd een minder gewaardeerde tatoeage (evenals met doodshoofden), vanwege de ervaringen van velen in concentratiekampen in de Tweede Wereldoorlog, waarbij prikkeldraad veelal onderdeel is van de traumatische ervaringen en de herinneringen. Een vergelijkbare tatoeage van bijvoorbeeld een ijzeren ketting zal meestal geen probleem zijn.

Zie ook