Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Naaldbos

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Naaldbos is een type bos dat voornamelijk uit naaldbomen bestaat. Het is een terrestrisch bioom dat vooral in de gematigde klimaatzones voorkomt.

Voorkomen

Naaldbossen komen voor in klimaten met koude winters en genoeg neerslag, of in warmere klimaten wanneer de bodem niet voedzaam genoeg voor loofbos is. Naaldbossen komen zowel voor in landklimaten, zeeklimaten als gebergteklimaten.

In Midden-Europa komen ze dan ook vooral voor op (voedselarme) zandgronden en hogerop op berghellingen tot aan de boomgrens. Bossen op voedselarme zandgronden zijn gevoeliger voor schade door zure regen met als resultaat in extreme gevallen zelfs bossterfte. Naaldbomen hebben geen vlakke bladeren, maar naaldvormige bladeren. In Scandinavië, waar de winters te koud zijn voor loofbossen, groeit slechts naaldbos. De zone waar alleen naaldbossen groeien wordt taiga genoemd en in het noorden begrensd door de toendra. De taiga strekt zich behalve over Scandinavië uit over het grootste deel van Siberië en Canada.

In Nederland zijn in de tweede helft van de negentiende en de eerste helft van de twintigste eeuw op de Veluwe, in Noord-Brabant en in Drenthe veel naaldbossen aangeplant om zandverstuiving tegen te gaan en hout te leveren voor de mijnbouw in Limburg. Momenteel worden veel naaldbossen geleidelijk weer omgevormd tot natuurlijker loofbossen

Opbouw

In een naaldbos groeien de planten in verschillende lagen. Op de bodem van een bos bevindt zich strooisel. In het strooistel komen veel kleine dieren voor. Vlak boven het strooisel bevindt zich de moslaag. Deze laag is slechts enkele centimeters hoog. Hierin groeien o.a mossen en paddenstoelen. Boven de moslaag bevindt zich de kruidlaag. Hierin groeien onder andere grassen, zoals bosbeemdgras, hardzwenkgras en schapengras en roodzwenkgras. Ook komt hier op de meer open plekken o.a. de blauwe bosbes voor. Helemaal bovenaan bevindt zich de boomlaag met de kruinen van de bomen. Tussen de lagen vindt competitie plaats om het zonlicht, en om op de bodem zoveel mogelijk zaden te kunnen laten ontkiemen.

Strooisellaag

De strooisellaag in een naaldbos, gevormd door afvallende naalden en dood hout, is zeer gevoelig voor verstoring. Vroeger werd van deze laag naaldenbosgrond gemaakt voor de opkweek van o.a. Anthuriumplanten. Als eis werd toen gesteld dat ervoor in de plaats paardenmest teruggebracht moest worden naar het bos.

Soorten

Naaldbossen zijn in hun ondergroei armer aan plantensoorten dan de loofbossen. Dit wordt veroorzaakt door het feit dat er weinig licht door de boomkruinen op de grond terechtkomt, omdat de bomen dicht op elkaar staan. Hierdoor is het moeilijk voor veel planten om tot volle wasdom te komen. Een ander punt is dat op de grond onder het vrij dikke naaldenpakket geen humusrijke bodem kan ontstaan.

De zure grond die zo ontstaat is voor veel planten niet geschikt om te kunnen groeien. Wel komen er in naaldbossen verschillende soorten mossen voor, zoals bekertjesmos, verschillende korstmossen en rendiermos.

In de meeste naaldbossen domineren groenblijvende coniferen aangevuld met groenblijvende of bladverliezende loofbomen. Er zijn echter ook naaldverliezende bomen, zoals de lariks. Naaldbossen worden gevormd door vele soorten bomen: ceders, cipressen, Douglassparren, zilversparren, jeneverbessen, Agathes, dennen, Podocarpi, sparren, lariks, kustsequoia's en taxussen. De ondergroei bevat verschillende soorten kruiden en struiken.

Insecten

Zie ook