Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Kachel

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Een houtkachel.

Een kachel is een verwarmingsapparaat waarin de warmte door middel van verbranding van brandstof, zoals olie, gas, hout, kolen, wordt opgewekt, of door middel van elektrische energie zoals bij een straalkachel.

Een kachel is gebouwd voor de verbranding van één soort brandstof:

Daarnaast zijn er convectiekachels en stralingswarmte-kachels, afhankelijk van hoe de warmte voornamelijk wordt afgegeven. Bij convectiekachels gebeurt dit voornamelijk via luchtwarmte, waarbij eventueel zelfs met een ventilator de opgewarmde lucht uit de kachel of haard wordt geblazen. Bij stralingswarmtekachels wordt de warmte eerst opgeslagen in een massa steen en vervolgens langzaam uitgestraald. Afhankelijk van de gebruikte materialen gaat het daarbij om onder andere tegelkachels, speksteenkachels, leemkachels en andere massieve stenen kachels. Niet alle tegelkachels of speksteenkachels zijn evenwel warmte-accumulerende houtkachels die voornamelijk stralingswarmte produceren. Deze namen worden ook gebruikt voor gewone convectiekachels die aan de buitenzijde met tegels of speksteen bekleed zijn.

Er zijn ook kachels die geschikt zijn om zowel hout als kolen te verbranden.

Zie ook elektrische verwarming voor kachels op elektriciteit.

Een kachel is gesloten (op openingen aan de onderzijde voor de toevoer van zuurstof na), maar kan wanneer vaste brandstof zoals hout of kolen gebruikt wordt van luikjes voorzien zijn, om brandstof toe te voeren, as te verwijderen en zuurstoftoevoer te regelen. Van binnen is de kachel dan bekleed met vuurvaste steen of vermiculiet, om de gietijzeren of stalen buitenkant tegen de hitte te beschermen, en om het verlies van warmte via de schoorsteen zo klein mogelijk te houden.

Een kachel is niet ingebouwd; een haard wel. Haarden en kachels vervullen dezelfde functie.

In Duitsland kent men de Kachelofen. Dit is een met tegels beklede manshoge kachel (Kachel is het Duitse woord voor 'tegel'). Het Nederlandse woord tegelkachel kan dan ook verwarrend zijn.

Trivia

"Kachel" (kachel zijn) is ook volkstaal voor : dronken (bijvoorbeeld : hij is kachel). Ook is er de uitdrukking : "ben je nou helemaal kachel ?" (niet goed wijs). Van "kacheltje" wordt ook wel gesproken bij bedpartners, waarbij de ene het meestal koud heeft, en de andere meestal warmte uitstraalt (en niet koud heeft), waardoor deze naar de andere toe op een kachel lijkt / over komt.

Zie ook

Wikimedia Commons  Vrije mediabestanden over Stove op Wikimedia Commons