Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Haagbeuk

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

De haagbeuk (Carpinus betulus), steenbeuk, jukbeuk of wielboom is een 15-25 m hoge boom uit de berkenfamilie (Betulaceae).

De haagbeuk is eenhuizig: de mannelijke en de vrouwelijke bloemen komen op één plant voor. De plant bloeit in april en mei. Het stuifmeel wordt door de wind verspreid.

Het omhulsel van de vrucht is drie-slippig, waarbij de middelste slip duidelijk langer is dan de beide andere. De vrucht bevat een groen tot bruin zaad van 65 mg.

De kale takken zijn grijsachtig. De bladen staan hieraan verspreid. De elliptische bladeren zijn veernervig en hebben een dubbelgezaagde rand en een hartvormige voet en toegespitste top. Alle zijnerven van de eerste orde zijn tot aan de bladrand ongedeeld.

Voorkomen

De boom is autochtoon in West-, Midden-, Zuid-Europa en West-Azië. Plaatselijk is de haagbeuk algemeen in (Nederland): in Limburg (Zuid-Limburg), delen van Gelderland en delen van Noord-Brabant nl.de Kempen. Ook het zuiden van West-Vlaanderen kent nog vele natuurlijke haagbeuken. Elders wordt ze veel aangeplant als laanboom en soms ook in heggen.

Ecologische betekenis

De haagbeuk houdt van een kalkrijke, vochtige en voedselrijke bodem.

De soort behoort tot de plantengroepen Carpino-Prunetum spinosae, Berberidion, en Stellario-Carpinetum.

De plant is waardplant voor de larven van Acleris cristana, Coleophora ahenella, Coleophora anatipenella, Coleophora currucipennella, Coleophora fuscocuprella, Coleophora milvipennis, Coleophora orbitella, Coleophora serratella, Coleophora siccifolia, Hazelaaruil (Colocasia coryli), kleine wintervlinder (Operophtera brumata), Pamphilius marginatus, Stigmella floslactella, Stigmella microtheriella en Ypsolopha parenthesella.

Gebruik

De haagbeuk kan uitstekend gesnoeid worden en is daardoor zeer geschikt als haagplant. Ook de beuk (Fagus sylvaticus) wordt als haag gebruikt, wat door de Nederlandse naamgeving zeer verwarrend is. Een beukenhaag is iets anders dan een haagbeukenhaag.

Het hout is bijzonder splijtvast. Het wordt gebruikt voor hakblokken, gereedschap en als imitatie-ebben voor piano's. Het hout is hard en taai. Het heeft een fijne nerf maar werkt veel.

Gegevens over het blad

  • Bladrand: Getand
  • Bladtop: Puntig (Apiculatus)
  • Bladvorm: Ovaal
  • Onderkant: Rond (Circulus)
  • Nervatuur: Veer- of vinnervig (Penninervus)

Referenties