Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Arend (roofvogel)

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Hoofdartikel.png Zie ook : arend (doorverwijzing) en adelaar (doorverwijzing), voor andere betekenissen van "arend" en "adelaar".

Arenden oftewel adelaars zijn krachtige, dagactieve, grote roofvogels met brede vleugels, stevige snavel en scherpe klauwen(nagels).

Kenmerken

Arenden behoren tot de orde van de Falconiformes in de familie Accipitridae. De groep is niet homogeen en omvat niet-verwante soorten van verschillend formaat. Het verenkleed van mannetje en vrouwtje is gelijk, maar het vrouwtje is doorgaans groter. Ze verkrijgen hun volwassen verenkleed pas na enkele jaren.
Arenden zijn carnivoor. Zoals alle roofvogels hebben arenden een grote, krachtige haaksnavel, om vlees van een prooi af te scheuren. Daarnaast sterke poten en krachtige klauwen. Ze beschikken ook over een uitstekend gezichtsvermogen. Ze worden ook wel adelaar genoemd.

Leefgebied

De arendsoorten komen hoofdzakelijk voor in Europa, Azië en Afrika. Amerika kent er slechts enkele.
Een bekende arendsoort is de steenarend (Aquila chrysaetos). De Europese zeearend (Haliaeetus albicilla) komt vooral voor in Oost-Europa en Scandinavië. De zeearend is verwant aan de Amerikaanse zeearend (Haliaeetus leucocephalus).

De adelaar als symbool

Hoofdartikel.png Zie Adelaar (heraldiek) voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De arend wordt in vele landen gebruikt als nationaal symbool, omdat ze macht, schoonheid en onafhankelijkheid uitstraalt. De Ptolemaeïsche heersers van Egypte gebruikten hem op hun zegel, terwijl de Romeinen hem gebruikten op de standaarden van hun legioenen.

De Verenigde Staten adopteerden de Noord-Amerikaanse "Bald Eagle" als nationaal embleem. Op de Mexicaanse vlag staat een arend op een cactus met een slang in zijn snavel afgebeeld. Dit is een verwijzing naar de stichtingsmythe van Tenochtitlan, de voorloper van Mexico-Stad. Ook in onder meer Panama (harpij-adelaar), Duitsland, Montenegro, Polen, Servië, Roemenië, Rusland en Albanië heeft de arend hoge symbolische waarde.

De adelaar is het wapendier van het Duitse Rijk en de opvolgende Bondsrepubliek. In de Nederlandse heraldiek is de adelaar iets zeldzamer maar de adelaar komt veel voor als "Friesche Adelaar" in Noord-Nederlandse wapens. De tweekoppige adelaar is zowel van het Duitse Rijk (al vanaf het Heilige Roomse Rijk), het Oostenrijkse keizerrijk (en ten tijde van de eerste republiek tijdens de Standenstaat) als Het Russische Rijk. Bij de Russen stond er echter op de borst van de arend een schild met daarop Sint Joris afgebeeld; van oudsher de beschermheilige van de tsaren en het Russische Rijk.

In de christelijke iconografie is een arend het symbool van de apostel Johannes, die de "Adelaar van Patmos" wordt genoemd. Het is ook het attribuut van Jupiter, in de Romeinse mythologie de oppergod en god van de hemel en het onweer.[1]

De adelaar kan je ook in de logo vinden van voetbalclubs zoals Go Ahead Eagles & Vitesse Arnhem & Besiktas JK (TUR)


Symbool voor de goddelijke kracht. Van alle dieren kan de arend het hoogste in de hemel vliegen, daarom zien de indianen hem als het dier dat heel dicht bij de "Grote Geest" komt. De arend leert ons, dat wij het leven altijd in zijn geheel moeten zien, zowel de licht- als schaduwzijden. Van oudsher gebruiken sjamanen arendsveren om de aura van zieken te helen.

1px.pngWikimedia Commons  Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Accipitridae op Wikimedia Commons.


1px.pngWikimedia Commons  Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Adelaars in de heraldiek op Wikimedia Commons.


Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties: