Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.
- Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
- Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.
Getal van het Beest
Het getal van het Beest, (soms gelijkgesteld aan het teken van het Beest), is een in het boek Openbaring, hoofdstuk 13 vers 17-18 (Nieuwe Testament, christelijke Bijbel) genoemd getal dat volgens een veel voorkomende zienswijze op de Antichrist zou duiden. (Openbaring 13:17-18)
![](/w/images/thumb/d/d8/P._Oxy._LXVI_4499.jpg/190px-P._Oxy._LXVI_4499.jpg)
De Griekse aanduiding voor dit getal is „ἑξακόσιοι ἑξήκοντα ἕξ” („zeshonderd zestig zes”). In Openbaring wordt verteld dat Johannes in een visioen het Beest uit de zee en het Beest uit de aarde ziet. Over het laatste staat in Openbaring:
Hier komt het aan op wijsheid. Laat ieder die inzicht heeft het getal van het Beest ontcijferen; er wordt een mens mee aangeduid. Het getal is zeshonderdzesenzestig. |
In de belangrijkste handschriften staat 666 op deze plek, en daarom gebruiken Bijbelvertalingen dat getal. In een aantal oude bronnen werd ook 616 en 665 genoemd. Irenaeus van Lyon was zich ervan bewust dat er ook manuscripten waren met het getal 616, maar liet weten in Adversus Haereses dat de oudste en nauwkeurigste afschriften het getal 666 hadden.[1] De pas tegen het einde van de 20e eeuw gepubliceerde 𝕻115 is het enige document uit de oudheid, waarin de variant met 616 staat. Indien de getallen niet uitgeschreven werden, maar weergegeven werden door letters die als Griekse cijfers werden gebruikt, werd het getal 666 geschreven met de letters chi xi en de digamma (stigma): χξϛ, en 616 slechts met één letter (of cijfer) verschil: chi iota stigma: χιϛ. De digamma of stigma werd in die tijd niet meer als letter gebruikt, maar wel nog als cijfer zes. In vele manuscripen zag de stigma er net zo uit als een sigma: ς.
Gematria
Pas met de introductie van de Arabisch-Indische cijfers ontstond een verschil tussen schrijfletters en cijfers. In het Hebreeuws en het Oudgrieks werden aan de letters van het alfabet getalwaarden toegekend. Het proces waarbij een naam met een getal werd aangeduid heet gematria of isopsephie en leende zich uitstekend om als een geheimtaal te worden gebruikt die uitsluitend voor ingewijden te begrijpen was. Heel wat commentatoren hebben aan de hand van dit systeem gezocht op welke ’man’ het „getal van het Beest” van toepassing is.
Keizer Nero
N | נ | 50 |
E | ||
R | ר | 200 |
O | ו | 6 |
N | נ | 50 |
Q | ק | 200 |
E | ||
S | ס | 60 |
A | ||
R | ר | 200 |
Som | 666 |
Een van de meestverspreide interpretaties luidt dat het getal in de Hebreeuwse transcriptie „keizer Nero” aanduidt. De consonanten qsr nrwn geven samen 666, want qof = 100, samech = 60, waw = 6, 2 × nun = 100, 2 × resj = 400 (zie figuur). Wanneer de Latijnse vorm van de naam „Nero” wordt gebruikt, valt de slot-n weg die men in het Grieks gebruikt, en komt men op 616. Uit het taalgebruik in Openbaring kan worden opgemaakt dat de auteur thuis was in het Hebreeuws. (Bijvoorbeeld Openbaring 9:11 en Openbaring 16:16.) De auteur kan de bedoeling gehad hebben het cryptische karakter van het boek te verhogen door deze taal te gebruiken.[2]
Als bezwaar tegen deze verklaring wordt erop gewezen dat men, om tot dit sommetje te komen, de Griekse vorm van een Latijnse naam in Hebreeuwse letters moet opschrijven (een merkwaardige procedure), en vraagt men zich af of de iota uit het woord „Kaisar” dan niet opzettelijk weggelaten werd. In een Aramees document dat bij Wadi Muraba’at (18) werd ontdekt, werd echter de schrijfwijze zonder jod bevestigd.[3] Vroege christelijke schrijvers kwamen niet op deze oplossing.[4]
Dat 𝕻115 de variant 616 bevat, is geen sluitend bewijs voor de theorie dat keizer Nero bedoeld werd. Zo resulteert het Griekse woord voor beest, θηρίον, therion, wanneer men het kn het Hebreeuws translitereert, (ןוירת), in 666 (נ = 50, ו = 6, י = 10, ר = 200, ת = 400), maar wanneer men de grammaticale vorm gebruikt zoals deze in Openbaring 13:18 staat, θηρίου, theriou, is de getalwaarde 616.[5]
Theodor Zahn hield vast aan de variant 616 en paste deze toe op Gaios Kaisar = keizer Caligula.[6] Ook de Romeinse keizer Domitianus wordt genoemd.
Lateinos
De verklaring ’Lateinos’ werd reeds vermeld door Irenaeus (2e eeuw), die Polycarpus nog had gekend. Polycarpus zelf was een discipel van Johannes, de auteur van de Openbaring.
Λ | Α | Τ | Ε | Ι | Ν | Ο | Σ | Som |
30 | 1 | 100 | 300 | 5 | 50 | 70 | 200 | 666 |
Irenaeus noemt ook nog: Euanthes en Teitan.
Euanthes, ’de mooi bloeiende’, zou een bijnaam kunnen zijn van Dionysius, de toenmalige lievelingsgod.
Teitan, ’Titan’ of ’Titaan’ zou kunnen verwijzen naar de mythologische Titanen die tegen de goden streden, of zou een verwijzing naar keizer Titus kunnen inhouden.
Zelf gaf Irenaeus de voorkeur aan een volledig andere soort verklaring, waarin hij verwijst naar Noach, die 600 jaar was toen de Zondvloed kwam, en naar de maten van het beeld in Daniël 3:1-23. (Irenaeus, Boek V, 28:2f. en 29:2)
Latijnse getallen
Omdat het Latijn lange tijd een sterke invloed had op de christenheid, vermoeden sommigen dat het Romeinse getallensysteem een verklaring zou kunnen bieden.
Het getal 666, in Romeinse cijfers DCLXVI, zou bijvoorbeeld een afkorting zijn van het zinnetje Domitianus Caesar Legatos Xti Violenter Interfecit, of Keizer Domitianus doodde gewelddadig de volgelingen van Christus. Domitianus was een beruchte christenvervolger.
Vicarius Filii Dei
V | I | C | A | R | I | V | S | F | I | L | I | I | D | E | I | Som |
5 | 1 | 100 | 1 | 5 | 1 | 50 | 1 | 1 | 500 | 1 | 666 |
Sinds de reformatie werd de getalwaarde 666 gezien in de woorden VICARIUS FILII DEI (Latijn voor „Plaatsvervanger van Gods Zoon”, Jezus Christus), wat een paustitel zou zijn geweest.
Het vroegste schriftelijke bewijs van een protestantse schrijver die dit vermeldt, is te vinden in Antichristus Romanus van Andreas Helwig uit 1612.[7]
Van katholieke zijde antwoordt men dat VICARIUS FILII DEI nooit een officiële paustitel was. Wat wel een officiële titel was, is VICARIUS CHRISTI, wat samengeteld resulteert in 214.
Zoektochten door geleerden naar een tiara met de inscriptie „Vicarius Filli Dei” leverden niets op, en de ooggetuigversclagen waarnaar soms verwezen werd, bevatten onnauwkeurigheden.[8]
Andere
Het getal werd in de voorbije negentien eeuwen nog op vele andere namen toegepast. Titus, Vespasianus, en Simon Gioras; Julianus de Afvallige en Genseric; Mohammed (Grieks: Maometis) en Luther (Latijn: Martin Lutheris); paus Benedictus IX en koning Louis XV (LuDoVICVs).
In de novelle Oorlog en Vrede van Leo Tolstoi, besluit de held Pierre Bezuhov dat Napoleon I het Beest moet zijn. Hij geeft de letters van het Franse alfabet de numerieke waarden van 1 tot 9, 10 tot 90, en niet van 100 tot 900 maar van 110 tot 160. Op die manier wordt de som van ’l’empereur Napoléon’ 666.[9]
Dit sommetje werd ook wel toegepast op Napoleon II, de hertog van Reichstadt (François-Charles-Joseph Bonaparte) …
Wanneer men de letters van het Latijnse alfabet als volgt nummert: A = 100, B = 101, C = 102, enzovoort, dan is de som van de naam Hitler 666.
Mensheid
Anderen merken op dat het gebruikte Griekse woord anthropos niet naar een enkele man verwijst, maar naar de mensheid. Dezelfde vorm van het woord in genitief enkelvoud wordt ook gebruikt in Jezus’ titel „Zoon des Mensen” of „Mensenzoon” en betekent daar ook niet dat Jezus de zoon van één bepaalde man is.[10]
Kabbala
Vooral in de kabbala, een joodse mystieke leer, gebruikt men een systeem van gematria. In de leer van de kabbala is het getal 6 een getal van perfectie, omdat God de wereld schiep in 6 dagen en omdat er 6 kardinale richtingen zijn.[11] Ook de waw (ו), een van de Hebreeuwse letters uit de naam van God (יהוה), heeft als getalwaarde 6.[12]
Vorm van de letters
Volgende verklaring baseerde zich op de vorm van de letters. χς werd gebruikt als een nomen sacrum van ’Christus’. Aangezien ξ er wat uitziet als een slang, kan men concluderen dat de combinatie van deze tekens de christus van Satan is (Antichrist).[13] In de tijd van Johannes werden de kleine letters in deze vorm echter nog niet gebruikt.
Volgens P. J. Williams riep de versie χις zoals deze op 115 voorkomt, bij de lezers uit die tijd dadelijk herinneringen op aan de toen in gebruik zijnde nomina sacra voor Jezus Christus: ις en χς. De visuele indruk van de afkorting zou onvoldoende aandacht hebben gekregen bij het onderzoek naar de betekenis van het getal.[14]
Tijdsperiode
De Lutherse Bijbelgeleerde Johann Albrecht Bengel (1687-1752) zag in dit getal een aantal jaren van de heerschappij door het Pausdom. Hij beriep zich erop dat dit in de Middeleeuwen 300 jaar lang de mening van de meerderheid was. Het jaar 1143 zag hij als het jaar waarin het pausdom was ingesteld, en concludeerde dat dit 666 jaar later, in 1809 zou eindigen. Hij meende dat deze periode ook overeenkwam met 42 profetische maanden (het aantal dat vermeld staat in Openbaring 13:18). Bijgevolg deelde hij 666 jaar door 42 en besloot dat de lengte van een profetische maand exact 15 6/7 chronologische jaren bedroeg.[15] Vervolgens ging hij daarmee aan de slag om de andere profetische tijdsperiodes uit de Openbaring en het boek Daniël te verklaren.
Bijbel
Het getal 6
Om de betekenis van het getal te verklaren, kijken sommigen naar hoe het getal zes in de Bijbel wordt gebruikt en wat men daarvan kan afleiden. Volgens o.a. Jehovah's getuigen wordt het getal zes in verband gebracht met Gods vijanden:
- „Een Filistijn van de Refaïeten was van ’ongewone afmetingen’, en zijn ’vingers en tenen [waren] zes in getal’ (1 Kronieken 20:6).
- Koning Nebukadnezar richtte een gouden beeld van 6 el breed en 60 el hoog op ten einde zijn politieke functionarissen in één aanbidding te verenigen. Toen Gods dienstknechten weigerden het beeld van goud te aanbidden, liet de koning hen in een vuuroven werpen (Daniël 3:1-23).
- Het getal zes is minder dan het getal zeven, het symbool van volmaaktheid vanuit Gods standpunt bezien. Derhalve wordt met een verdrievoudiging van het getal zes op verregaande onvolmaaktheid geduid.”[16]
Anderen wijzen erop dat niet slechts het getal 6 maar ook het getal 666 nog enkele malen voorkomt in de Bijbel, en proberen de betekenis van het Getal van het Beest hiermee in verband te zien:
Talenten goud
In het Oude Testament wordt in 1 Koningen 10:14 en in 2 Kronieken 9:13 vermeld, dat koning Salomo jaarlijks 666 talenten goud ontving.
Adonikam
Sommigen hebben vastgesteld dat het in Ezra 2:13 vermelde aantal afstammelingen van Adonikam 666 is. Adonikams naam betekent „een heer die oprijst” of die „opgekomen is”, en zou volgens sommigen goed passen bij de antichrist.[17]
Volgens specifieke geloofsgemeenschappen
Jehovah's getuigen zien in het getal 666 een symbool voor de menselijke onvolmaaktheid. Dat dit beest „het getal van een mens” (of „een menselijk getal” (Amplified Bible) draagt, wijst erop dat dit beest niet demonisch, maar menselijk is. Het beest heeft betrekking op de menselijke onvolmaakte regeringen. Aangezien de zes op drie niveaus wordt weergegeven (honderdtallen, tientallen, en eenheden), wordt deze menselijke onvolmaaktheid nog beklemtoond. Jehovah’s getuigen wensen de politieke staat niet de op aanbidding neerkomende eer te geven die God toekomt.
Zevendedagsadventisten beklemtonen dat het „getal van het beest” en het „merkteken van het beest” twee verschillende uitdrukkingen zijn. Het „getal van het beest” helpt ons om dit beest te identificeren: zij identificeren het als het pausdom, volgens de boven uiteengezette „Vicarius Filii Dei”-zienswijze, die door Uriah Smith onder de adventisten werd geïntroduceerd.[8]
Het „merkteken van het beest” daarentegen zien zij als een kenmerk dat men ontvangt wanneer men loyaal is aan het Beest (dat als het pausdom wordt uitgelegd). Dit komt tot uiting door het houden van de rustdag op de eerste dag van de week (zondag) in plaats van op de zevende dag (zaterdag/sabbat). De zondag zou namelijk pas door keizer Constantijn in de Romeinse kerk zijn ingevoerd.
Katholieke apologeten merken echter (niet zonder gevoel voor humor) op dat de naam van Ellen Gould White resulteert in 666.
E | L | L | E | N | G | O | U | L | D | W | H | I | T | E | Som |
50 | 50 | 5 | 50 | 500 | 5+5 | 1 | 666 |
Samuele Bacchiocchi, zelf een zevendedagsadventist, onderzocht de zienswijze dat de paus een tiara met opschrift „Vicarius Filii Dei” zou hebben, en concludeerde dat deze ongegrond was.[8]
Sommige charismatische ’evangelicale’ kerken volgen de uitleg van Hal Lindsey[18] en menen dat de streepjescode het merkteken van het Beest verbergt. Ze vrezen dat de streepjescode ooit op mensen zal worden gezet, waardoor de regering al hun bewegingen kan traceren.[19] Daarbij worden de drie guard codes links in het midden en helemaal rechts voor een 6 aangezien. Een computer leest echter geen zessen, maar links bijvoorbeeld 101.[20]
Varia
Invloed op het occultisme
De occultist Aleister Crowley (1875-1947) beweerde dat hij het Beest was dat in de Openbaring van Johannes was voorspeld. Hij nam de naam aan van „Τὸ μέγα θηρίον”, Grieks voor „Het Grote Beest”, wat in de isopsephie –de Griekse vorm van gematria– neerkomt op het getal 666, en probeerde uit zijn naam het getal 666 te berekenen. Hij slaagde daarin door zijn naam om te zetten in het Hebreeuwse alfabet en voor een Romeinse letter E een Hebreeuwse He te nemen.
Om het helemaal te laten slagen, moest hij ook de beginletter E erbij zetten van de voornaam die hij bij zijn geboorte kreeg: Edward. Dit deed hij in andere omstandigheden nooit.[21]
Zie ook
![]() |
Weblinks
- Openbaring 13:18, waarin het getal van het Beest (666) wordt genoemd
- Openbaring hoofdstuk 13 op www.statenvertaling.net
- www.skepsis.nl/beest666.html Informatie over de uitleg van 666
- (en) Irenaeus van Lyon, Against Heresies, Boek V, Hoofdstuk 30) (Engelse vertaling van Irenaeus’ uitleg in ’Adversus Haereses’)
(en) Use of Numbers in the Church, in: Catholic Encyclopedia, New York, Robert Appleton Company, 1907-1912. (vertaal via:
)
Bronvermelding
Bronnen, noten en/of referenties:
- º De verdediging van Irenaeus in Adversus Haereses, boek 5, 30.1
- º A. P. van Schaik, De Openbaring van Johannes, 1971, blz. 151
- º Zie o.a. David E. Aune, The Word Biblical Commentary, Thomas Nelson Publishers, 1998, blz. 770
- º Morris, L., Revelation Revised Ed; Tyndale New Testament commentaries, Eerdmans 1987, blz. 169.
- º Michael Oberweis, Die Bedeutung der neutestamentlichen “Rätselzahlen” 666 (Apk 1318) und 153 (John 2111), ZNW 77 (1986): 226-41, vooral 235-36.
- º Theodor Zahn, Die Offenbarung des Johannes, Leipzig, 1924.
- º Andreas Helwig, Antichristus Romanus, op archive.org
- ↑ 8,0 8,1 8,2 Samuele Bacchiocchi, The Saga of Vicarius Filii Dei on the Papal Tiara, in: Endtime Issues Newsletters, nr. 196 of pdf
- º Leo Tolstoi, War and Peace, Boek 2, p. 74
- º Adolph Ernst Knoch, Unsearcheable Riches, jaargang 17, p. 355.
- º De kardinale richtingen zijn noord, zuid, west, oost, omhoog, omlaag.
- º Uitleg volgens deze pagina: Six Six Six, Ask the Rabbi op ohr.edu
- º Marvin R. Vincent, D.D., Word Studies in the New Testament, 1886.
- º Sjabloon:Peter J. Williams, P115 and the Number of the Beast, Tyndale Bulletin 58.1 (2007)
- º Mark D. Isaacs, Journal of Unification Studies Vol. 11, 2010, p. 137: The End-Time Calculation of Johann Albrecht Bengel
- º Wachttoren-, Bijbel- en Traktaatgenootschap, De Openbaring — Haar grootse climax is nabij!, 1988, druk 2006, blz. 196.
- º John Gill, Exposition of the Entire Bible, (1746-1766)
- º Hal Lindsey, The Late Great Planet Earth, 1970, blz. 101, Engelse uitgave.
- º Peter Knight, Conspiracy theories in American history: an encyclopedia, Volume 1, blz. 709.
- º Terry Watkins, What about barcodes and 666: The Mark of the Beast?
Watkins stelt dat er de streepjescode ’waarschijnlijk niet’ het teken van het beest is, maar wel de deur opende voor de digitale wereld waarin alles een nummer is. Hierin zou volgens deze zienswijze het teken van het beest onopgemerkt kunnen worden geïntroduceerd. - º David F. Godwin, in: FATE Magazine, oktober 2005: The Number of the Beast