Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Rood (kleur)

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Rood
— kleurcoördinaten —
Hex #FF0000
RGBa (r, g, b) (255, 0, 0)
CMYK (c, m, y, k) (0, 100, 100, 0)
HSV (t, v, i) (0°, 100%, 100%)
a: genormaliseerd naar [0–255] (byte)

Rood is in het additieve kleursysteem een primaire kleur. In het subtractieve kleursysteem is het een secundaire kleur. Het is de complementaire kleur van cyaan. Het is de tint met de krachtigste symboliek. Als een taal überhaupt namen voor kleuren heeft, is daaronder altijd een naam voor rood. De kleur rood licht zit aan het eind van het lichtspectrum dat nog door het menselijk oog kan worden gezien. De golflengte van rood licht ligt rond de 700 nanometer. Kleuren met lagere frequenties worden door sommige dieren wel gezien. Deze heten infrarood.


Rood van donker naar licht :

000000
 
110000
 
220000
 
330000
 
440000
 
550000
 
660000
 
770000
 
880000
 
990000
 
AA0000
 
BB0000
 
CC0000
 
DD0000
 
EE0000
 
FF0000
 

Van wit naar rood (grote afbeelding):

FFFFFF
 
FFEEEE
 
FFDDDD
 
FFCCCC
 
FFBBBB
 
FFAAAA
 
FF9999
 
FF8888
 
FF7777
 
FF6666
 
FF5555
 
FF4444
 
FF3333
 
FF2222
 
FF1111
 
FF0000
 

De kleuren tussen rood en wit zijn roze tinten.

Gebruik en gevoelswaarde

Negatief en positief

Rood is een kleur die snel de aandacht trekt en in het westen gezien wordt als zowel een teken van gevaar als van liefde. Zo is een rode lijst is dan ook een opsomming van mensen, dieren, ... waar gevaar aan verbonden is. Daarom wordt rood veel gebruikt als signaalkleur in verkeerslichten en seinen. Deze betekenis komt wellicht ook doordat bloed een rode kleur heeft; (de kleur van) bloed wordt door mens en dier instinctief verbonden met gevaar. Symbolische betekenissen van rood hangen hiermee samen, het is de kleur van de woede. Rood wordt ook geassocieerd met de oorlogsgod Mars, vandaar ook waarschijnlijk dat de rode planeet Mars juist aan deze god is gewijd. Bloed, maar ook vuur kan hieraan ten grondslag liggen. Niet voor niets is rood ook de kleur van brandweer en brandpreventie.

In de associatie met het bloed en het hart zit meteen de positieve keerzijde, namelijk die met liefde en verbondenheid. Het rode hart is daarvan het beeldmerk. Rood is in het westen ook de kleur van seksualiteit en prostitutie. Dit heeft waarschijnlijk te maken met de westerse huidskleur. Een prostitutiegebied wordt aangeduid met rosse buurt of red-light district, waarmee wordt bedoeld dat hier een rode gloed van lichten aanwezig is. In het oosten heerst over de kleur rood vooral een zeer positieve connotatie. Zo staat het in China voor onder anderen hartstocht, welvaart, geluk, liefde, populariteit en macht. De kwaliteit van een Chinees restaurant wordt aangeduid met het aantal rode lampionnen. In opvallende tegenstelling tot het westen is in China aan erotiek de kleur geel verbonden, wat hoogstwaarschijnlijk weer te maken heeft met de huidskleur.

Ook in het westen is de kleur rood wel verbonden aan vreugde, weelde, adel en elite. Te denken valt aan het gebruik van de rode loper bij officiële aangelegenheden, herdenkingen en feesten.

Politiek

In de politiek, waarschijnlijk al vanaf de Franse Revolutie wordt rood gebruikt als kleur van de revolutionaire, linkse en in het algemeen radicale groepen. In Rusland werd tijdens de burgeroorlog bijvoorbeeld gevochten tussen de roden en de witten. Op grond hiervan heette Rusland tijdens de Koude Oorlog ook wel het rode gevaar. In Latijns-Amerika geldt rood in de traditie van de Franse Revolutie nog altijd als de kleur van het liberalisme. In China speelt de kleur rood al millennia lang een zeer belangrijke rol, in zowel het Chinese keizerrijk als de maoïstische Volksrepubliek China. Zie bijvoorbeeld het Rode Boekje. De vlaggen van communistische landen zijn vaak rood. China werd echter als het gele gevaar afgeschilderd, gezien de huidskleur en als onderscheid met rode gevaar vanuit de Sovjet-Unie. In iets zwakkere vorm is rood de symbolische kleur van het socialisme in al zijn varianten, en daardoor ook van de sociaaldemocratische partijen als de Sp.a en de PvdA, en van democratisch-socialistische als de SP:

Opvallend is dat in de Verenigde Staten de kleur rood juist wordt gebruikt voor de conservatieve Republikeinse Partij. Hetzelfde geldt voor Paraguay, waar de conservatieve Colorados de kleur rood, en de wat vooruitstrevender Liberales de kleur blauw hanteren.

Financiën

In een boekhouding worden rode kleuren gebruikt voor negatieve getallen, ofwel schulden. Als iemand een schuld heeft aan zijn bank, wordt dit rood staan genoemd.

Religie

In de Katholieke Kerkk is rood de liturgische kleur van de misgewaden in de pinkstertijd, verwijzend naar de vurige tongen. Ook wordt de kleur gebruikt op feesten van martelaren en op Goede Vrijdag. De rode kleur geeft bovendien een waarde aan het ambt. Zo mogen (alleen) kardinalen het kardinaalrood (of scharlakenrood) dragen. Dit geeft hun bereidheid aan om hun eigen bloed te offeren voor de kerk.

Rood is ook de kleur van de liefde. Op Valentijnsdag zijn dan ook vele rode harten te koop.

Moslims verven hun handen op bepaalde feesten rood met behulp van henna.

Beeldende kunst

In de schilderkunst wordt rood ook gebruikt als een aandachtstrekker. De kleur komt door het kleurperspectief in een schilderij naar voren ten opzichte van meer neutrale kleuren. Voor het gebruik van rood worden verschillende pigmenten gebruikt. Een aantal voorbeelden daarvan zijn:

Wetenschap en techniek

In de kleurcodering voor elektronica staat rood voor het cijfer 2.

Andere

Typisch Nederlands is de verbinding van de kleur rood met pure chocolade. Dit is vooral in Nederland meestal verpakt in rood papier, in tegenstelling tot melkchocolade, die blauw verpakt is. Eenzelfde typisch Nederlands onderscheid is er bij melk. Karnemelk zit meestal in een rode verpakking, in tegenstelling tot melk (blauw), yoghurt (groen) en vla (geel). Verder onderscheiden Nederlanders water in flessen ook steevast in 'rood' en 'blauw', waarmee rood staat voor bronwater waaraan koolzuur is toegevoegd, en blauw voor zonder. Dit onderscheid wordt oorspronkelijk alleen gemaakt door het merk Spa. In Nederland is deze associatie zo sterk geworden dat ook andere merken op de markt deze scheiding hanteren. Met 'Spa rood' wordt ook in het algemeen koolzuurhoudend water bedoeld. In andere landen, met een grotere traditie van flessenwater, kent men deze kleurenscheiding niet.

Trivia

  • Het taalgebruik nuanceert nog verder het rood in allerlei combinaties als: vuurrood, kersenrood, scharlakenrood, tomatenrood, koperrood, baksteenrood, helrood, frambozenrood enz.

Zie ook

WikiWoordenboek
Zoek rood
  • Rood, andere betekenissen van het woord "rood" (doorverwijzing).

1px.pngWikimedia Commons  Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Red op Wikimedia Commons.