Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.
- Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
- Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.
Roest (metaal)
Zie ook : roest (doorverwijzing), voor andere betekenissen van "roest".
![](/w/images/thumb/5/50/800px-Rusty_Railroad_Bridge_Peeling_3008px.jpg/450px-800px-Rusty_Railroad_Bridge_Peeling_3008px.jpg)
Roest is het roodbruine materiaal dat ontstaat wanneer ijzer reageert met zuurstof in de aanwezigheid van water. Het is een mengeling van ijzeroxide en hydroxylgroepen. Roesten is de veelgebruikte term voor een vorm van corrosie van ijzerhoudende materialen zoals staal.
Chemische samenstelling
Een voorbeeld van de chemische samenstelling is: Fe2O3.
IJzer wordt in natuurlijke staat gevonden in het erts hematiet als ijzeroxide. Metaalvormig ijzer heeft de neiging naar deze staat terug te keren wanneer het blootgesteld wordt aan lucht en water. Deze corrosie is te wijten aan de oxidatiereactie die plaatsvindt wanneer ijzermetaal terugkeert naar een energetische voorkeurstoestand. Hierbij komt energie vrij. Het roestproces kan voorgesteld worden in drie basisstappen:
- de vorming van ijzer(II)-ionen uit het metaal
- de vorming van hydroxylgroep-ionen
- hun reactie samen, met de toevoeging van zuurstof
Wanneer staal in contact komt met water begint er een elektrochemisch proces. Aan het oppervlak wordt het ijzer geoxideerd tot ijzer(II):
- Fe → Fe2+ + 2e-
De elektronen die vrijkomen verplaatsen zich naar de uiteinden van de waterdruppel, waar er meer opgeloste zuurstof voorhanden is. Ze reduceren de zuurstof en het water tot hydroxylgroep-ionen:
- 4e- + O2 + 2H2O → 4OH-
De hydroxide ionen reageren met de ijzer(II)-ionen en nog meer opgeloste zuurstof om ijzeroxide te vormen. Deze hydratatie is veranderlijk, maar de meest algemene vormen zijn:
- Fe2+ + 2OH- → Fe(OH)2
- 4Fe(OH)2 + O2 → 2(Fe2O3.xH2O) + 2H2O
Roest is dus gehydrateerd ijzer(III)oxide. Corrosie gaat sneller in zeewater door de hogere concentratie aan natriumchloride-ionen, waardoor de oplossing beter geleidt. Roesten kan ook versneld worden door zuren, en vertraagd door basen.
Gehydrateerd ijzeroxide is doorlaatbaar voor lucht en water, zodat het metaal verder roest zodra er een roestlaag bestaat. Uiteindelijk wordt de hele ijzermassa omgezet in roest.
Gevolgen van roest
Doordat ijzerroest een groter volume heeft dan het materiaal waaruit het ontstaan is, worden constructies waarin roestend ijzer is opgesloten, uit elkaar gedrukt. Roest is dan ook een van de grootste vijanden van het behoud van oude bouwwerken, bruggen en dergelijke (zie het artikel betonrot).
Bescherming tegen corrosie
Er zijn verschillende methodes om corrosie af te remmen.
- Kathodische bescherming is een elektrochemische methode.
- Galvanisatie bestaat uit het aanbrengen van een laag van een ander metaal, zoals zink.
- Een deklaag of coating.
- Legering met andere elementen zoals Chroom, Nikkel, Molybdeen, zie Roestvast staal.
Zie ook
Externe links
Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Rust op Wikimedia Commons.