Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Glans

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Glans oftewel een bepaalde schijn is een eigenschap, die optreedt wanneer de oppervlakte van een materiaal zo glad is, dat het reliëf kleiner is dan de golflengte van zichtbaar licht.

Glans wordt gemeten door de reflectie van een op het materiaal vallende lichtstraal te meten. Het meten van de reflectie moet wel gebeuren met de volgende regel: hoek van inval is hoek van terugkaatsing.

Glans hangt sterk af van de hoek, waarmee het materiaal wordt aangekeken. Als je loodrecht naar een object kijkt kan het nauwelijks glans hebben, maar als je dan bijna parallel langs het materiaal kijkt, kan je een glans waarnemen.

Bij het meten van de glans is het dan ook belangrijk dat de hoek gestandaardiseerd is. Typische hoeken zijn 20°, 60° en 85°. Voor een hoogglans wordt de glans meestal met 20°, wat lagere glans bij 60° gemeten. Matte materialen worden gemeten bij 85°.

Behalve de methode bij remissie, kan de glans ook gemeten worden door de hoeveelheid reflecterend (volgens hoek van inval is hoek van terugkaatsing) licht te vergelijken met de hoeveelheid verstrooid licht (wat te zien is bij andere hoeken, dan de hoek van terugkaatsing.

Behalve de hoek speelt ook nog de breedte van de opvallende straal licht een rol, zodat de metingen van verschillende meetapparatuur niet met elkaar vergeleken kunnen worden. Ook het materiaal dat vergeleken wordt, mag geen andere kleur hebben, omdat bij de meting ook de kleur meegenomen wordt.

ISO 2813 is de standaard voor het meten van de glans bij verflagen. Bij papier is de methode ISO 8254 de standaard voor glans. Ook ISO-methode 7688 beschrijft de glansmeting.

Glansmeetapparatuur moeten regelmatig gekalibreerd worden, dit gebeurt bijvoorbeeld met een gepoleerde, hoogglanzende zwartglasplaat met een brekingsindex van n = 1,567. Voor metaaloppervlakten wordt echter een hoogglanzende gepoleerde aluminiumoppervlakte, die tegen corrosie van een transparante kwartslaag voorzien is.

Glans in papier

Bij papier speelt de glans een grote rol. De glans wordt onder andere beïnvloed door de behandeling van het papier: wat voor een coating is erop gestreken. Verschillende vulstoffen in papier hebben een invloed op de glans.

Ook behandeling van het papier door een satineerkalander, waarmee ook de gladheid beïnvloed wordt, verhoogt de glans. De satineerkalander zijn 2 of meer gladde stalen of kunststof walzen die met grote kracht op elkaar drukken als het papier er tussen loopt.

Glans op mooie voertuigen

Vrijwel elke autobezitter (vooral bij nieuwere auto's) onderhoudt z'n auto goed, waaronder ook de buitenkant. De wasstraat biedt dan uitkomst, maar ook wordt er veel met een emmer gewerkt. Dan is er veelal al een redelijke glans, wat het verder oppoetsen met een wax nog verder bevordert.

Glanzende kleding

Gezien licht het uiterlijk van de omgeving betreft, heeft ook de kleding van mensen veel met glans te maken. Veelal is dit bij feest- en/of galakleding, of bij bijvoorbeeld de kerstdagen. Een zilver- of goudkleurige glans wordt dan vaker verwerkt in kleding, maar ook wel koperkleurig of een metalic-glans

Zie ook