Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.
rel=nofollow

Eerste Franse Republiek: verschil tussen versies

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
(https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Eerste_Franse_Republiek&oldid=51241784)
 
Geen bewerkingssamenvatting
 
Regel 19: Regel 19:
| Kaartjaar        =1800.
| Kaartjaar        =1800.
| Regeringsvorm    =[[Republiek]]
| Regeringsvorm    =[[Republiek]]
| Hoofdstad        =[[Parijs (hoofdbetekenis)|Parijs]]
| Hoofdstad        =[[Parijs]]
| Staatshoofd      =
| Staatshoofd      =
| Dynastie          =
| Dynastie          =
Regel 43: Regel 43:
| Nationale feestdag=
| Nationale feestdag=
| Volkslied        =[[Marseillaise]]
| Volkslied        =[[Marseillaise]]
| Talen            =[[Frans (hoofdbetekenis)|Frans]], [[Nederlands]] (in Vlaanderen)
| Talen            =[[Frans (taal)|Frans]], [[Nederlands]] (in Vlaanderen)
| Religie          =
| Religie          =
| Noten            =
| Noten            =
Regel 52: Regel 52:
Koning [[Lodewijk XVI van Frankrijk|Lodewijk XVI]] werd na de [[Bestorming van de Tuilerieën]] (10 augustus 1792) door de Nationale Vergadering afgezet, maar formeel bleef de monarchie bestaan. Een tijdlang bestond nog onenigheid over wat er moest gebeuren, gezien de sterke royalistische sympathie bij delen van de bevolking en de oprukkende Coalitietroepen. In paniek over de val van [[Verdun (Meuse)|Verdun]] vonden de [[Septembermoorden]] plaats, waarbij men tegenstanders van de revolutie ombracht. De Franse overwinning op het Pruisisch-Oostenrijkse leger in de [[slag bij Valmy]] bracht de revolutionairen echter het nodige zelfvertrouwen om de monarchie definitief af te schaffen en de republiek uit te roepen.
Koning [[Lodewijk XVI van Frankrijk|Lodewijk XVI]] werd na de [[Bestorming van de Tuilerieën]] (10 augustus 1792) door de Nationale Vergadering afgezet, maar formeel bleef de monarchie bestaan. Een tijdlang bestond nog onenigheid over wat er moest gebeuren, gezien de sterke royalistische sympathie bij delen van de bevolking en de oprukkende Coalitietroepen. In paniek over de val van [[Verdun (Meuse)|Verdun]] vonden de [[Septembermoorden]] plaats, waarbij men tegenstanders van de revolutie ombracht. De Franse overwinning op het Pruisisch-Oostenrijkse leger in de [[slag bij Valmy]] bracht de revolutionairen echter het nodige zelfvertrouwen om de monarchie definitief af te schaffen en de republiek uit te roepen.


De [[Nationale Conventie (Frankrijk)|Nationale Conventie]] nam het bestuur over van de Nationale Vergadering. Deze Nationale Conventie bleek uitermate instabiel, en werd gedomineerd door radicale [[jakobijnen]]. Deze periode werd gekenmerkt door de [[Terreur (Franse Revolutie)|Terreur]], het schrikbewind waarbij vele executies - vaak willekeurig - met de [[guillotine]] werden uitgevoerd, vaak op instigatie van [[Maximilien de Robespierre|Robespierre]]. De afgezette koning, inmiddels gedegradeerd tot 'burger Louis Capet', onderging dit lot op 21 januari 1793. Ondertussen werd de [[Ontkerstening (Franse Revolutie)|ontkerstening van Frankrijk]] geforceerd en achtereenvolgens de [[cultus van de Rede]] en de [[cultus van het Opperwezen]] als alternatieven geprobeerd. Deze ontwikkelingen leidden onder meer tot de (mislukte) katholiek-royalistische [[Opstand in de Vendée]] (maart 1793–maart 1796) en de [[Opstand van 13 Vendémiaire]] (5 oktober 1795) tegen de revolutionaire republiek in het algemeen en tot de (geslaagde) [[Thermidoriaanse Reactie]] (juli 1794–november 1795) tegen de Terreur in het bijzonder.
De [[Nationale Conventie (Frankrijk)|Nationale Conventie]] nam het bestuur over van de Nationale Vergadering. Deze Nationale Conventie bleek uitermate instabiel, en werd gedomineerd door radicale [[jakobijnen]]. Deze periode werd gekenmerkt door het [[Schrikbewind (Franse Revolutie)|Schrikbewind]], ’de Terreur’, waarbij vele executies vaak willekeurig met de [[guillotine]] werden uitgevoerd, vaak op instigatie van [[Maximilien de Robespierre|Robespierre]]. De afgezette koning, inmiddels gedegradeerd tot 'burger Louis Capet', onderging dit lot op 21 januari 1793. Ondertussen werd de [[Ontkerstening (Franse Revolutie)|ontkerstening van Frankrijk]] geforceerd en achtereenvolgens de [[cultus van de Rede]] en de [[cultus van het Opperwezen]] als alternatieven geprobeerd. Deze ontwikkelingen leidden onder meer tot de (mislukte) katholiek-royalistische [[Opstand in de Vendée]] (maart 1793–maart 1796) en de [[Opstand van 13 Vendémiaire]] (5 oktober 1795) tegen de revolutionaire republiek in het algemeen en tot de (geslaagde) [[Thermidoriaanse Reactie]] (juli 1794–november 1795) tegen de Terreur in het bijzonder.


== Directoire ==
== Directoire ==

Huidige versie van 11 jan 2024 om 04:58

rel=nofollow

De Eerste Franse Republiek werd uitgeroepen op 22 september 1792 door de nieuw opgerichte Nationale Conventie. De Eerste Republiek duurde tot de vestiging van het Eerste Franse Keizerrijk in 1804 onder Napoleon Bonaparte. Deze periode wordt gekenmerkt door de val van de Bourbonmonarchie, het bestuur van de Nationale Conventie en de beruchte Terreur, de oprichting van het Directoire en de Thermidoriaanse Reactie en de opkomst van Napoleon Bonaparte. Ondertussen woedden de Eerste en Tweede Coalitieoorlogen tussen de Franse Republiek en de Europese monarchieën.

Nationale Conventie

Koning Lodewijk XVI werd na de Bestorming van de Tuilerieën (10 augustus 1792) door de Nationale Vergadering afgezet, maar formeel bleef de monarchie bestaan. Een tijdlang bestond nog onenigheid over wat er moest gebeuren, gezien de sterke royalistische sympathie bij delen van de bevolking en de oprukkende Coalitietroepen. In paniek over de val van Verdun vonden de Septembermoorden plaats, waarbij men tegenstanders van de revolutie ombracht. De Franse overwinning op het Pruisisch-Oostenrijkse leger in de slag bij Valmy bracht de revolutionairen echter het nodige zelfvertrouwen om de monarchie definitief af te schaffen en de republiek uit te roepen.

De Nationale Conventie nam het bestuur over van de Nationale Vergadering. Deze Nationale Conventie bleek uitermate instabiel, en werd gedomineerd door radicale jakobijnen. Deze periode werd gekenmerkt door het Schrikbewind, ’de Terreur’, waarbij vele executies – vaak willekeurig – met de guillotine werden uitgevoerd, vaak op instigatie van Robespierre. De afgezette koning, inmiddels gedegradeerd tot 'burger Louis Capet', onderging dit lot op 21 januari 1793. Ondertussen werd de ontkerstening van Frankrijk geforceerd en achtereenvolgens de cultus van de Rede en de cultus van het Opperwezen als alternatieven geprobeerd. Deze ontwikkelingen leidden onder meer tot de (mislukte) katholiek-royalistische Opstand in de Vendée (maart 1793–maart 1796) en de Opstand van 13 Vendémiaire (5 oktober 1795) tegen de revolutionaire republiek in het algemeen en tot de (geslaagde) Thermidoriaanse Reactie (juli 1794–november 1795) tegen de Terreur in het bijzonder.

Directoire

De Nationale Conventie viel in 1795 en werd vervangen door het gematigder Directoire, waarin de girondijnen zich meer lieten gelden. Ook deze periode werd gekenmerkt door een grote instabiliteit.

Consulaat

Napoleon, Emmanuel Joseph Sieyès en Pierre-Roger Ducos pleegden op 9 november 1799 de staatsgreep van 18 Brumaire en installeerden het Consulaat. In de praktijk kwam dit neer op de totale macht voor Napoleon. Deze periode werd gekenmerkt door een gedeeltelijke pacificatie met het buitenland en de Rooms-Katholieke Kerk, en wordt door sommigen beschouwd als het einde van de Franse Revolutie.

Het Consulaat eindigde met de bestendiging van de macht van Napoleon toen deze zichzelf tot keizer kroonde op 2 december 1804. Hierna begon de periode van het Eerste Franse Keizerrijk.

Zie ook

Geschiedenis van Frankrijk

Prehistorie
Kelten (vanaf 7e eeuw v.Chr.)


Romeinse tijd
Romeinen (51 v. Chr.-486)
Franken (vanaf 287)


Middeleeuwen
Frankische Rijk: (481-887/8)

Merovingen (481-751)
Karolingen (751-987)

West-Francië (843-987)
Bestand:Royal Standard of the King of France.png Koninkrijk Frankrijk: (987-1791)

Bestand:France Ancient Arms.png Capetingen (987-1328)
Bestand:France moderne.png Valois (1328-1589)

Vroegmoderne Tijd

Ancien régime
Bestand:Grand Royal Coat of Arms of France.png Bourbon (1589-1792)
Franse Revolutie (1789)

Bestand:Flag of France (1790-1794).png Koninkrijk Frankrijk (1791-1792)
Eerste Republiek (1792-1804)
Eerste Keizerrijk (1804-1815)
Bestand:Naval Ensign of the Kingdom of France.png Restauratie (1815-1830)


Moderne Tijd
Julimonarchie (1830-1848)
Tweede Republiek (1848-1852)
Tweede Keizerrijk (1852-1870)
Derde Republiek (1870-1940/'46)
Vichy-regime (1940-1944)
Voorlopige Regering (1944-1946/47)
Vierde Republiek (1946-1958)
Vijfde Republiek (1958-heden)


Portaal  Portaalicoon  Frankrijk
Portaal  Portaalicoon Geschiedenis

Wikimedia Commons  Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met French First Republic op Wikimedia Commons.

rel=nofollow