Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Total Design

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
rel=nofollow

Total Design is een Nederlands ontwerpbureau voor grafische vormgeving en branding, het managen van merken en merknamen. Het is opgericht in 1963 voor grafische en ruimtelijke vormgeving, en spitste zich toe op grafische vormgeving en de ontwikkeling van huisstijlen[1]

In de eerste decennia introduceerden Total Design en Teldesign in Nederland het functionalisme in de grafische vorming. Ze waren op dit gebied bijzonder invloedrijk in de tijd zelf,[2][3] en speelde een rol in de opkomst van de Dutch Design. In de loop van de jaren tachtig en begin jaren negentig is het functionalisme in de grafische vormgeving geleidelijk achterhaald.[4]

Met de verdere commercialisering van de markt is Total Design zich naast grafische vormgeving ook gaan toeleggen op branding. Tussen 2000 en 2018 heette het bureau Total Identity. Na een fusie is 2018 is men de oorspronkelijke naam weer gaan voeren.

Geschiedenis

Oprichting en eerste jaren

Total Design werd in 1963 opgericht als naamloze vennootschap onder de naam Associatie voor Total Design NV. Onder de vijf oprichters waren drie ontwerpers; de grafisch ontwerper Wim Crouwel, de industrieel ontwerper Friso Kramer, en Benno Wissing, die zowel grafische als ruimtelijke vormgeving deed. De broers Paul en Dick Schwarz kwamen aan boord voor de organisatie en financiën.

Het bureau was multidisciplinair opgezet, en leverde aan opdrachtgevers uit de industrie, handel en verkeer, culturele sector en de overheid. Tot de eerste grotere opdrachtgevers behoorden Randstad N.V., de Steenkolen Handelsvereeniging (SHV), Luchthaven Schiphol, De Bijenkorf, de ANWB, en het Stedelijk Museum in Amsterdam.[5] Voor de PTT ontwierpen ze onder andere nieuwe postzegels en een spraakmakend nieuw telefoonboek, dat echter tot de nodige consternatie leidde.[6]

Omdat het werkaanbod zich in de eerste jaren beperkte tot grafische opdrachten trad Friso Kramer in 1968 uit, en begon zijn eigen bureau ruimtelijke vormgeving. Rond die tijd kwam er wel de eerste grotere opdracht voor ruimtelijke vormgeving binnen. Zo verzorgde Total Design het interieurontwerp van het Nederlandse paviljoen voor de Wereldtentoonstelling van Osaka in 1970, de Expo 70.

Eind zestiger jaren had Total Design zo'n 40 man in dienst. In de eerste jaren waren er naast de oprichters ontwerpers betrokken als Anthon Beeke, Ben Bos, Kho Liang Ie en Gerard Unger. In de jaren zeventig bouwde een nieuw ontwerpteam het bureau verder uit met Anthon Beeke, Andrew Fallon, Paul Mijksenaar en Jurriaan Schrofer. In de jaren tachtig zette een trend in dat bureau's voor de klanten naast het ontwerp een bijdrage gingen leveren in het marktonderzoek zelf.[7]

Latere ontwikkeling

In de jaren negentig kwam het bureau onder leiding van Ben Bos. Hij was zelf in 1963 bij Total Design begonnen, en had onder andere de basis gelegd van het nieuwe logo en de huisstijl voor het Randstad uitzendbureau.[7] Onder Bos beleeft het bedrijf een flinke internationale expansie, en had in 1987 het beste resultaat tot dan toe met 44 man personeel.[8] In 1995 vertelde hij, dat met de jaren de commerciële kant een overheersende rol is gaan spelen. Hij stelde:

„... Dat is een tendens die in de jaren tachtig is ingezet. Naarmate de tijd voortschrijdt en alles grootschaliger, harder en commerciëler wordt, is de suprematie van de schoonheid wat weggezakt. Ik bedoel: er is een tijd geweest dat grafisch design 'toegepaste kunst' was. Maar in de wereld van het bedrijfsleven is dat vrijwel voorbij.[7]

Andere bekende ontwerpers, die kort of langere tijd bij Total Design meewerkten waren onder andere en Reynoud Homan en de letterontwerper Martin Majoor.[6]

In 2000 veranderde het bureau zijn naam in Total Identity.[1] Begin 2018 is Total Identity gefuseerd met de bureau's Total Active Media en KoeweidenPostma. Het bedrijf gebruikt sindsdien weer de naam “Total Design”. In het nieuwe bedrijf van zestig mensen werken ideeënontwikkelaars, zoals analisten en strategen, naast verschillende copywriters, designers, engineers en psychologen.[9]

Waardering en kritiek

Hubben (1997) stelde in de Volkskrant, dat met name Wim Crouwel met Total Design een periode bijzonder invloedrijk is geweest op de vormgeving in Nederland. Zijn invloed was zo groot, dat volgens Hubben "heel Nederland leek vormgegeven volgens de strenge normen van Crouwels functionalisme."[3] Bakker (2011) bevestigde dat,[10] en vatte dit als volgt samen:

„... In deze periode [tussen 1960 en 1975] groeiden huisstijlen uit van een marginaal verschijnsel tot een onmisbaar element in de presentatie van bedrijven en instellingen. Veel bekende huisstijlen werden ontworpen door de ontwerpbureaus Total Design en Tel Design, pioniers op dit gebied in Nederland, met als belangrijkste vertegenwoordigers respectievelijk Wim Crouwel en Gert Dumbar. Volgens hen waren huisstijlen een vorm van 'goed ontwerp' en leverden ze een bijdrage aan het algemeen welzijn. Tegelijkertijd zag met name Total Design huisstijlen ook als een vorm van visuele efficiency, hiermee aansluitend bij de heersende modernistische ontwerp-opvattingen en het vooruitgangsgeloof in de jaren zestig.[10]

Total Design werd vooral bekend door zijn strenge uiterst eenvoudige zakelijk functionalistische stijl. Dat functionalisme leidde uiteindelijk echter tot felle kritiek. Zo werd Crouwel door zijn werk met Total Design door Renate Rubinstein in Vrij Nederland bestempeld als de vormgever van "De Nieuwe Lelijkheid."[11][12]

Door toedoen van nieuwe bureaus als Hard Werken, Wild Plakken en wederom Gert Dumbar wordt het functionalisme in de jaren negentig definitief achterhaald. Het wordt vervangen door een grafische vormgeving gebaseerd op "intuïtieve, speelse, agressieve dan wel agressie oproepende vormen."[4]

Publicaties, een selectie

  • Wim Crouwel. "Total Design : a Dutch design and consultant group," in: Graphis : international journal of graphic art and applied art, nr. 220, 1982.
Literatuur over Total Design en de betrokkenen
  • Kees Broos, Paul Hefting. Grafische Vormgeving in Nederland. Een eeuw, Atrium, 1993.
  • Hub Hubben, Ontwerp: Total Design : de jaren tachtig, Inmerc, 1989.
  • Frederike Huygen en Hugues C. Boekraad. Wim Crouwel - Mode en module. Uitgeverij 010, 1997.
  • Tracy Metz, "Total Design," in: Graphis : international journal of graphic art and applied art, Nr. 263, september 1989.

Externe link

1px.pngWikimedia Commons  Zie ook de categorie met mediabestanden in verband met Total Design op Wikimedia Commons.

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties
  1. 1,0 1,1 Mienke Simon Thomas. Goed in vorm: honderd jaar ontwerpen in Nederland. 2008. p. 160-164
  2. º Simon Thomas (2008, p. 164).
  3. 3,0 3,1 Hub Hubben, "De systeemgeneraal is overal Het heldere denkwerk van ontwerper Wim Crouwel," de Volkskrant, 26 september 1997.
  4. 4,0 4,1 Hub Hubben, "Vliegtuigjes, drilboortjes, brandweerslangen". De Volkskrant, 28-11-1992. Geraadpleegd op Delpher op 14-09-2018.
  5. º Biografie Total Design, op geheugenvannederland.nl, 2018. Geraadpleegd 10 september 2018.
  6. 6,0 6,1 Paul Steenhuis, "Nieuwe telefoongids met postcode". NRC Handelsblad. 01-11-1994. Geraadpleegd op Delpher op 14-09-2018.
  7. 7,0 7,1 7,2 Peter Siersma. Over huisstijl en identiteit." Trouw. 17 augustus 1995.
  8. º Hub Hubben, "Visuele muziek," De Volkskrant, 21-05-1988. Geraadpleegd op Delpher op 19-09-2018.
  9. º Redactie. "Total Identity en KoeweidenPostma gaan samen verder als Total Design," Adformatie, 15 mei 2018.
  10. 10,0 10,1 Wibo Bakker. Droom van helderheid: huisstijlen, ontwerpbureaus en modernisme in Nederland, 1960-1975. Uitgeverij 010, 2011
  11. º Hans Hofman. "Wim Crouwel verlaat het Boymans 'Voor een groot publiek werken is altijd interessanter'". Nieuwsblad van het Noorden. Groningen, 22-10-1993. Geraadpleegd op Delpher op 14-09-2018.
  12. º Arend Evenhuis. "Wim Crouwel en het Functionalisme: De tent is al circus genoeg," Trouw, 04-11-1993. Geraadpleegd op Delpher op 14-09-2018.
rel=nofollow