Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Onderwijstechnoloog

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Een onderwijstechnoloog is een onderwijsdeskundige die is gespecialiseerd in (elektronische) leermiddelen en ICT. Een onderwijstechnoloog is daarmee een deskundige die onderwijsprofessionals begeleidt bij het effectief gebruiken en combineren van moderne media en informatieve, communicatieve en educatieve technologieën. Hij evalueert, traint en adviseert niet alleen, hij ontwikkelt en implementeert ook meestal deze technologieën[1].

Een onderwijstechnoloog heeft vaak enkele jaren relevante ervaring in het hoger onderwijs, de onderwijsondersteuning of in de onderzoeksbranche en is meestal universitair geschoold. Dankzij zijn expertise is hij vaak gespecialiseerd in afstandsleren, web conferencing, sociale media, video, online samenwerking, interactief leren of de ontwikkeling van websites[2].

Geschiedenis

Met het gebruik van radio en de televisie in het onderwijs of de onderwijsfilm ontstond volgens velen het begin van de onderwijstechnologie[3]. Anderen koppelen dit aan de opkomst van de leermachine[4][5]. Weer anderen zien in de introductie van de computer in het onderwijs, als geavanceerde leermachine, het ontstaan van de onderwijstechnologie[6].

De opkomst van de onderwijstechnologie bracht ook de vorming van het beroep onderwijstechnoloog met zich mee. In de jaren zeventig van de twintigste eeuw waren de voornaamste 5 rollen van een onderwijstechnoloog die van ontwikkelaar van onderwijssystemen, adviseur op het gebied van leren, producent van onderwijsmaterialen, beheerder van leerinhouden en onderwijsplanner[7].

Onderwerpen

Een onderwijstechnoloog zal zich in zijn bezigheden niet richten op basisvaardigheden in het omgaan met onderwijstechnologie zoals kantoorapplicaties en internet (informatie en communicatie). Onderwerpen waarmee hij zich wel zou kunnen bezighouden zijn:

  • Animaties (Flash),
  • Drill & Practice -> Onderwijsdialoog (geprogrammeerde instructie),
  • Simulaties,
  • Audio en video,
  • Samenwerkend leren met de computer,
  • Websites beoordelen en bouwen,
  • Zoeken van digitale informatie (internet, database),
  • Digitaal presenteren (smartboard, college, studiemateriaal, portfolio, studieresultaten), toetsen, evalueren en beoordelen,
  • Digitale cursussen ontwerpen,
  • Elektronische leeromgeving (Blackboard, WebCT, Polaris, Projectplace, Teletop),
  • Computer als instrument (TIE, Opereren op afstand, Monitoren op afstand),
  • Computer als doel,
  • Digitale administratie (cijfers, studievoortgang, vakken),
  • Digitaal communiceren,
  • Geavanceerd CGO (probleem oplossen, expertsystemen, computercoach),
  • Software demonstraties,
  • ICT begeleide zelfstudie,
  • Visie op ICT in het onderwijs.

Toepassing

Een onderwijstechnoloog kan (op het gebied van informatie en communicatie) technologie inzetten als een instrument, als een middel om het onderwijs te beheren (ELO's) of om het onderwijs te sturen. Het verschil tussen bijvoorbeeld computerbeheerd (CBO) en computergestuurd onderwijs (CGO) ligt in het antwoord op de vraag; “wordt door de computer te gebruiken het onderwijs efficiënter (CBO) of effectiever (CGO)?”. Van effectiever is sprake als de computer werkvormen mogelijk maakt die directer leiden naar gestelde leerdoelen. Deze werkvormen zijn dan niet of nauwelijks mogelijk zonder het gebruik van de computer.

Naast raakvlakken met de onderwijskunde en de onderwijspsychologie zijn er ook toepassingen in disciplines als informatica, artificiële intelligentie, psychonomie/cognitie, kennistechnologie, (cognitieve) ergonomie en communicatiewetenschap.

In de praktijk van het onderwijs worden digitale leermaterialen slechts mondjesmaat gebruikt[8]. Complex gebruik in de vorm van serious games en simulaties treffen we nauwelijks aan. Het gaat (tot in ieder geval 2005) vooral om internet en tekstwerken)[9]. Of begeleiding bij het schrijven zoals een online scriptieplatform.

ICT wordt vaak gekoppeld aan het mogelijk of beter mogelijk maken van bepaalde didactische methoden (vaak wordt dit aangeduid met Digitale Didactiek). Men kan bijvoorbeeld denken aan projectonderwijs of andere methoden van probleemoplossend en onderzoekend leren [10]. Toch blijkt maar weinig gebruik gemaakt te worden van ICT om het onderwijs persoonlijk en op maat te laten verlopen[11].

Een onderwijstechnoloog ontwerpt ook toepassingen die mensen met een beperking kunnen ondersteunen in het onderwijs zoals bij dyslexie[12].

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

1px.pngWikibooks  Wikibooks: Onderwijstechnoloog