Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.
- Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
- Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.
Roofvogels
Roofvogels | |
---|---|
![]() Havik (Accipiter gentilis) | |
Taxonomische indeling | |
| |
Orde | |
Falconiformes Sharpe, 1874 |
Roofvogels oftewel stootvogels oftewel Accipitriformes oftewel Falconiformes zijn een orde van vogels. Het zijn over het algemeen vleesetende vogels die op een prooi jagen. Ze vangen deze prooi op de grond, in de lucht of in het water. Sommige soorten eten kadavers. Er zijn zo'n 307 soorten, waaronder wouwen, gieren, valken, arenden, buizerden, kiekendieven, haviken, sperwers etc.
Roofvogels onderscheiden zich van andere vleesetende soorten (zoals uilen en kraaien) door het hebben van scherpe klauwen (nagels) en een grote kromme snavel. Roofvogels jagen overdag, uilen vooral in het donker.
De snavels van de roofvogels verschillen naargelang voedselkeuze. Zo heeft een slakkenwouw een dunne haaksnavel waarmee hij makkelijk in slakkenhuizen kan binnenbreken en de slak naar buiten sleuren. Een gemeenschappelijk kenmerk van de meeste roofvogels is een haaksnavel met scherpe randen. Valken hebben een tandvormige uitstulping aan de bovensnavel waarmee de nek van de prooi gebroken wordt.
Prooien en voedsel zoeken
De prooien van roofdieren verschillen; gieren eten aas, buizerden eten kleine landzoogdieren (bv.konijnen), wespendieven lusten vooral insecten, het lievelingsvoer van slakkenwouwen zijn slakken, visarenden eten vis en valken vangen vogels in de vlucht. Hoe ze hun voedsel zoeken verschilt ook: gieren kunnen uren in de lucht zweven op zoek naar prooien terwijl visarenden op een stokje blijven zitten tot ze iets zien.
Bescherming
Er zijn vele roofvogels die met uitsterven bedreigd zijn. De meest bedreigde roofvogel is de Californische condor waarvan de totale populatie in 2002 slechts 170 dieren telde. Roofvogels worden bedreigd aangezien ze bejaagd worden omdat sommige mensen denken dat ze het vee aanvallen. Ook staan ze bovenaan de voedselpyramide waardoor ze aan dezelfde factoren blootstaan als hun prooien.
De orde omvat de volgende families:
- Pandionidae (visarenden)
- Accipitridae (sperwerachtigen)
- Sagittariidae (secretarisvogels)
- Falconidae (valken)
Opgemerkt moet worden dat volgens sommige taxonomen de Cathartidae (gieren van de Nieuwe Wereld) ook tot de orde behoren, maar anderen menen dat op grond van DNA onderzoek blijkt dat ze tot de Ciconiiformes behoren.
Leden van drie van deze families, de Accipitridae, Pandionidae en Falconidae, komen ook in Nederland en België voor.
DNA-onderzoek
In de Sibley-Ahlquist taxonomie van de vogels waren de roofvogels een onderdeel van de bijzonder grote orde Ciconiiformes, maar dit is in het werk van Hackett et al. niet bevestigd. In dit werk bleek echter de Cathartidae weer wel, maar de Falconidae juist niet tot de groep te behoren. Zowel de valken als de andere roofvogels blijken tot de grote groep 'landvogels' te behoren maar de valken staan veel dichter bij de zangvogels. Het is daarom waarschijnlijk beter om de termen Accipitridae en Falconidae niet als synoniemen te beschouwen.
Fictie
Het personage Chil uit Jungle Book is een wouw.
Literatuur
- Benny Génsbøl, Bjarne Bertel (2007) Roofvogels van Nederland, KNNV Uitgeverij. Vertaling en bewerking: Ger Meesters. Bevat CD met geluidsopnamen. ISBN 9789050112468
Externe links
Vrije mediabestanden over Falconiformes op Wikimedia Commons